صفحه 2 از 5 نخستنخست 1234 ... آخرینآخرین
نمایش نتایج: از 11 به 20 از 45

موضوع: تجهیزات پزشکی

  1. parsmedic آواتار ها
    آرشیو پارس مدیک
    Administrator
    شه‍ریور ۱۳۹۴
    0

    مهربان


    مفاهيم پايه
    نام*هاي مختصر و كوتاه/ نام*هاي ديگر:
    تختخواب نوزاد نم*دار (مرطوب)

    انكوباتور به چه معني است؟
    گرما را حفظ كردن/ روي تخم خوابيدن=Incubate
    دستگاهي كه گرما را حفظ مي*كند/ نگه مي*دارد= Incubator


    اين دستگاه براي چه به كار مي*رود؟
    يك انكوباتور نوزاد عمدتاً براي ثابت نگه داشتن دماي 37 درجه سانتي*گراد درون بدن نوزاد به كار مي*رود. همچنين اكثر انكوباتورها هوا را مرطوب نموده و مي*توانند مقداري اكسيژن به آن اضافه كنند.

    تصویر
    فيزيولوژي
    دماي دروني بدن انسان بايد در 37 درجه سانتي*گراد نگه داشته شود. هنگامي كه اين دما خيلي زياد و يا خيلي كم مي*شود، ممكن است اعضاي بدن آسيب ديده و بيمار شوند يا حتي مرگ اتفاق بيفتد. نوزادان نارس (نوزاداني كه زودتر از موعد مقرر به دنيا مي*آيند)، سيستم عصبي تكامل*نيافته داشته و همچنين به علت كمبود انرژي قادر به تنظيم دماي دروني بدنشان نخواهند بود. بنابراين نياز است تا از دماي بدنشان به وسيله انكوباتور محافظت شود.
    ما فقط مي*توانيم به نوزادان كوچك، مقدار كمي غذا براي رشدشان برسانيم. هدف اين است كه آنها همه انرژيشان را به جاي نگه داشتن دماي بدنشان، صرف رشدشان كنند. بنابراين بعضي مواقع با استفاده از انكوباتور به رشد نوزادان كمك مي*شود.

    انكوباتور چگونه كار مي*كند؟
    تشكي كه نوزاد در آن خوابانده مي*شود به طور كامل با يك سايبان پلاستيكي شفاف از اطراف پوشانده مي*شود. دماي درون انكوباتور به وسيله يك المنت گرمايي (هيتر) در زير تشك افزايش پيدا مي*كند. در نزديك هيتر، موتوري بريا كنترل فن تعبيه شده تا هواي تازه را از فيلتر (صافي) گرفته و آن را براي گرم نمودن هوا به قبل از هيتر هدايت نمايد. هوا از طريق شكاف*هاي موجود، در داخل فضاي بالاي تشك داخل انكوباتور جريان پيدا مي*كند و به چرخش درمي*آيد. دماي هواي موجود به وسيله سنسورهاي دمايي داخل دستگاه مانيتور شده و با فرمان كنترلي كه به هيتر مي*رسد، تنظيم مي*گردد. انكوباتور همچنين دماي پوست نوزاد را نيز با يك پروب دمايي پوستي كه بر روي پوست نوزاد قرار مي*گيرد، مانيتور مي*كند. اپراتور همچنين مي*تواند انكوباتور را براي كنترل هوا و يا كنترل دماي پوست نوزاد (حالت سروكنترل) تنظيم كند (servo control mode). اكسيژن اضافي توسط يك اتصال اينلت اكسيژن (Inlet Connection) به داخل فرستاده شده و در آنجا با هواي تازه خارج شده از فيلتر (صافي) تركيب مي*شود. رطوبت با استفاده از يك حمام آب (رطوبت*سازي پسيو) و يا با چكاندن آب بر روي يك المنت گرمايي (رطوبت*سازي اكتيو) قابل افزايش است. از نوزاد توسط درب*هاي ارتباطي مخصوص پرستاري مي*گردد.

    واحدهاي اندازه*گيري
    دما: درجه سانتي*گراد
    حجم گاز ورودي نهايي: ليتر در دقيقه L/min
    رطوبت نسبي: درصد %
    غلظت اكسيژن: درصد %
    مقادير نوعي (Typical):
    دماي هوا: 32 تا 38 درجه سانتي*گراد
    دماي پوست نوزاد: 34 تا 36 درجه سانتي*گراد
    مقدار حجم گاز ورودي نهايي: 35 ليتر در دقيقه
    رطوبت* نسبي: 50 تا 100 درصد (100%-50)

    ايرادهاي معمول
    بيشتر آسيب*ها و مرگ كودكاني كه در انكوباتور اتفاق مي*افتد، در اختلال در كاركرد ترموستات و گرم شدن بيش از اندازه محفظه كه باعث عملكرد نادرست بدن كودك مي*شود. بعضي از نقايص طراحي ممكن است باعث ايجاد آتش*سوزي يا شوك الكتريك در سيستم شود.
    در صورتي كه سنسور دما تماس درستي با پوست كودك نداشته باشد، دماي خوانده شده كمتر از دماي واقعي خواهد بود و در نتيجه گرماي بيشتري توسط دستگاه توليد شده كه باعث ايجاد گرماي بيشتر از حد در محفظه و ايجاد مشكلات ناشي از آن مي*شود. از طرف ديگر، اتصال محكم سنسور نيز باعث ايجاد حساسيت و آسيب پوستي نوزاد مي*شود. در نتيجه لازم است كه دماي كودك مرتب توسط كاربر چك شود. مقدار زياد اكسيژن باعث ايجاد مسموميت، ايجاد بافت فيبري در پست عدسي چشم كه در بزرگسالان باعث جدا شدن شبكيه مي*شود، مي*گردد.
    در نتيجه لازم است كه مقدار اكسيژن مدام كنترل گردد. انكوباتور دستگاهي است كه نويز صوتي زيادي توليد مي*كند كه بر روي قدرت شنوايي نوزاد تأثير منفي دارد. شدت اين نويز در بعضي موارد به 90 تا 100 دسي*بل نيز مي*رسد. در صورتي كه حداكثر شدت مجاز بر طبق استانداردهاي تجهيزات پزشكي، 60 دسي*بل است.
    درهاي دستگاه لازم است به گونه*اي طراحي شود كه حركت نوزاد و دست و پا زدن او باعث باز شدن در نشود. در صورت باز شدن در، امكان افتادن نوزاد و آسيب* جدي به وي وجود دارد.
    در انكوباتورهاي قديمي از دماسنج جيوه*اي استفاده مي*شده است و هنوز هم در بعضي از مراكز از اين سيستم*ها استفاده مي*شود. در هنگام تميز كردن دستگاه، امكان ترك خوردن يا شكستن دماسنج وجود دارد. در اين صورت بخار جيوه وارد دستگاه مي*شود كه سمي و براي نوزاد خصوصاً آنهايي كه به مدت طولاني در انكوباتور قرار مي*گيرند، بسيار خطرناك است.
    ملاحظات خريد
    قيمت اين سيستم بسته به لوازم جنبي همراه آن، متفاوت است. در سيستم*هاي پيشرفته طراحي به*گونه*اي صورت گرفته است كه كمترين افت دما در هنگام باز وبسته شدن در وجود داشته باشد و امكان تنظيم ارتفاع به صورت خودكار دارد.
    در بيمارستان*ها و مراكز درماني مي*توانند قرارداد نگهداري و سرويس را با فروشنده يا شركت*هاي ارائه*كننده خدمات مورد نظر امضا كنند.
    خريد خدمت اين اطمينان را به وجود مي*آورد كه نگهداري پيشگيرانه به موقع انجام مي*پذيرد. قبل از قطعي كردن خريد و بسته شدن قرارداد لازم است تكليف اين موضوع به درستي روشن شود.
    پارامترهايي كه در هنگام خريد بايد به آنها توجه شود، عبارت است از: تأييديه FDA، گواهينامه CE، متحرك بودن يا نبودن، محدوده كنترل دما (هواي محفظه و سطح پوست) نمايشگر دماي هواي محفظه و پوست، آلارم*ها، ترموستات جايگزين در صورت نقص در ترموستات اصلي، كنترل اكسيژن، كنترل رطوبت، وجود سيستم فتوتراپي، سطح حداكثر نويز صوتي، نوع باتري، ابعاد و وزن دستگاه، شكل و مشخصات ديواره*ها و درها، مدت زمان گارانتي و خدمات پس از فروش.
    شركت*هاي سازنده انكوباتور:
    Air Shields, Airborne Life Support Systems, Atom Medical, Bio MS, Drager, Fanem, Gigante, Ginevri, Magma, Medicor, Mediprema, Medix, Ohmeda, Parker, Phonenix Medical, Guido Rayos, TSE

    منبع: نشریه مهندسی پزشکی شماره ۶۶

    #11 ارسال شده در تاريخ ۲۳-آذر-۱۳۹۴ در ساعت ۱۱:۰۱

  2. parsmedic آواتار ها
    آرشیو پارس مدیک
    Administrator
    شه‍ریور ۱۳۹۴
    0

    مهربان


    ماموگرافی
    يكی از مهم*ترين و مؤثرترين راه*های تشخيص سرطان سينه ، به خصوص در مراحل اوليه بيماری ، انجام ماموگرافی است. يكی از مؤثرترين راه*های مبارزه با اين بيماری نيز تشخيص آن در مراحل اوليه پيدايش است. به عقيده اكثر پزشكان در صورت تشخيص به موقع سرطان در مراحل اوليه می*توان درمان مؤثرتری را انجام داد و از ميزان مرگ و مير احتمالی كاست. مطالعات نشان می*دهند كه تصويربرداری ماموگرافی دوره*ای در زنان بدون نشانه ، نرخ ابتلا به سرطان را به ميزان زيادی كاهش می*دهد. عمده سرطان*های پستان از بافت غده ای سينه منشأ می*گيرند كه با تغييرات آناتوميک و انحراف در مجراي طبيعی و رسوب ذرات كلسيفه ريز با قطر تقريبی 500 ميكرومتر و بروز توده*های كوچک و بزرگ همراه است. سرطان*های پستان معمولا از ربع خارجی پستان آغاز شده و ممكن است توده*های بدخيم ، به فاشيای قفسه سينه اتصال يابند يا به پوست گسترش پيدا كنند و موجب فرورفتگی شوند.

    تصویر

    سرطان پستان به تدريج گسترش می*يابد و اين گسترش در اغلب موارد گره*های لنفی در زير بغل و در طول شريان پستانی داخل را در بر می*گيرد. در حدود 90% از ضايعات خوش خيم و بدخيم پستان از طريق لمس پستان شناسايی می*شوند. با اين حال ممكن است تا زمان قابل لمس شدن يک تــوده بــدخـيــم بــدون درد و مـنـفــرد ، گـستـرش بـه گـره*هـای لـنـفـی صـورت گـرفـتـه بـاشـد. بـنـابـراين تشخيص در مراحل اوليه سرطان ، به عنوان يک عامل حياتی در درمان موفق به شمار می*رود.

    مبانی ماموگرافی
    مـامـوگـرافـی انـجـام راديـوگـرافـی از نـسـج نـرم پستـان*هـا اسـت و عمـدتـاً بـه منظـور شنـاسـايـی و تشخيص سرطان پستان و نيز به منظور ارزيابی توده*های قابل لمس و ضايعات غير قابل لمس پستان مورد استفاده قرار می*گيرد.
    به طور تخمينی می*توان گفت كه با استفاده از مـامـوگرافی ، سرطان پستان دو سال قبل از قابل لـمـس شـدن ضـايـعـه غـيـر طـبـيعی قابل شناسايی است.
    جذب پرتو* X در بافت عمدتاً از طريق جذب فوتو الكتريک و كمپتون صورت می*پذيرد. در انرژی*های بالاتر از kev30 جذب فوتو الكتريک كاهش قابل ملاحظه ای يافته و پديده كمپتون بر آن غلبه می*كند كه باعث جذب نسبتاً يكنواخت پرتو در بافت*های دارای عدد اتمی متفاوت شده و در نتيجه كنتراست تصوير كاهش می*يابد.
    اما در انرژی*های بين kev20 تا 30 *اغلب برخوردها از طريق پديده فوتو الكتريک صورت می گيرد كه در اين حالت به علت توليد بسيار ناچيز پرتوهای پراكنده و جذب در راديــوگــرافــی از نسـج نـرم بـايـد از كيلـوولـت*هـای پـاييـن بـرای افـزايـش احتمـال جـذب فوتوالكتريک استفاده كرد.

    دستگاه ماموگرافی
    به طور كلی هر دستگاه ماموگرافی از چهار جزء اصلي تشكيل شده است:
    1) تيوب اشعه ايكس
    2) كمپرسور
    3) سيستم گيرنده تصوير
    4) صفحه كنترل عوامل تابش


    1) تيوب اشعه ايكس
    در حال حاضر سه نوع لامپ مولد پرتو ايكس در ماموگرافی وجود دارد كه براساس جنس هدف يا آند آن ها ، تقسيم بندی می شوند و عبارتند از:
    لامپ*های پرتو ايكس با هدفی از جنس تنگستن ، موليبدن و آلياژ موليبدن-تنگستن. در مولد*های پرتو ايكس از صافی*ها جهت بالا بردن كيفيت دسته پرتو توليد شده و حذف پرتوهای كم انرژی موجود در آن و كاهش دوز جذبی پوست بيمار استفاده می*شود. دسته پرتو ايكس توليد شده در دو مرحله قبل از رسيدن به بيمار فيلتر می*شود.
    مرحله اول مربوط به روغن درون لامپ و شيشه آن می*شود كه به آن صافی ذاتی می*گويند.
    مرحله دوم يا صافی اضافی در واقع صفحات فلزی با ضخامت*ها و جنس*های متفاوت هستند كه بسته به مقدار انرژی دسته پرتو و جنس هدف بر سر راه پرتو*های اوليه قرار می*گيرند.
    در لامپ*های مولد پرتو ايكس ماموگرافی ، نوع صافی و ضخامت آن بسيار مهم است.
    صافی*ها قادر هستند با حذف بخش عمده ای از پرتو*های ترمزی ، از كاهش كنتراست تصوير توسط اين پرتوها جلوگيری كنند. شدت پرتوهای ايكس خروجی از لامپ مولد اشعه پرتو ، در تمام قسمت*های دسته پرتو ايكس توليد شده يكسان نيست ، بلكه در سمت آند نسبت به سمت كاتد دارای شدت كمتری است. اين كاهش شدت در قسمتی از پـرتـوهـای خـروجـی كـه تقـريبـاً مـوازی بـا سطـح آند هستند ، به علت جذب مقداری از فوتون*های پرتو ايكس در هدف صورت می*پذيرد. اين تغييرات در شدت اشعه را اثر پاشنه آند می*نامند كه مقدار آن به زاويه خروجی دسته پرتو تابشی از هدف وابسته است.
    در ماموگرافی با توجه به شكل مخروطی پستان ها ، جهت تابش يكنواخت لازم است كه شدت پرتو در قسمت ضخيم تر بافت (سمت قفسه سينه) بيشتر از قسمت نازكتر (قسمت نوک پستان) باشد.


    تصویر

    2) كمپرسور
    كمپرسور وسيله ای شفاف ، محكم و از جنس پلاستيک (Lexan) با ضخامت mm 1 است كه برای فشرده كردن عضو به كار می*رود. سطح كمپرسور بايد صاف و موازی سطح سينی نگه دارنده كاست بوده و از لحاظ دانسيته اتمی و ضخامت بايد همسان و يكنواخت بـاشـد. در غيـر ايـن صـورت بـه علـت عـدم جـذب يكنـواخـت دسته پرتو در كمپرسور ، مكـان*های مختلف عضو به طور يكنواخت تابش نديده و باعث تفسير اشتباه پزشک می*شود.
    لبه جلويی كمپرسور كه به سطح قفسه سينه بيمار تكيه می*كند ، دارای زاويه 85 درجه و 3 الی 4 سانتی متر جهت عقب راندن چربی*های زير بغل بالا می*آيد. اين زاويه نبايد شيب*دار و منحنی باشد ، چون در هنگام استفاده از كمپرسور ، بافت احشايی پستان تا حد لازم فشرده نشده و ضخيم*تر از مكان*های ديگر بافت باقی می*ماند.
    در اين صورت اين قسمت از بافت ، كمتر ازحد لازم تابش می*بيند و يا اين*كه اصلا در ميدان تابش قرار نگرفته و از حيطه تصويربرداری حذف می*شود.
    در هر دو صورت ، اطلاعات نهفته موجود در اين بخش از تصوير حذف شده و باعث اشتباه پزشک می*شود.


    3) گيرنده*های تصوير
    در ماموگرافی سه نوع گيرنده تصوير وجود دارد:
    الف) فيلم با تابش مستقيم اشعه ايكس
    ب) كاغذ*های زيرو راديوگرافی
    ج) فيلم*های همراه با صفحات تشديد كننده

    به علت برتری استفاده از صفحات تشديد كننده از لحاظ پرتوگيری بيماران و كيفيت تصاوير ، دو روش اول از رده خارج شده اند.


    4) صفحه كنترل عوامل تابش
    *كيلو ولتاژ پيک
    در ماموگرافی گستره كيلو ولتاژ كاربردی در تمامی انواع تيوب*ها با استفاده از سيستم فيلم اسكرين بين kvp 25 تا kvp40 متغير است. بهترين كنتراست در kvp 28 تا 30 و با استفاده از تيوب با آند موليبدن به دست می*آيد.
    *ميلی آمپر
    در تيوب*های مولد پرتو ايكس ماموگرافی ، تغييرات ميلی آمپر از چند ميلی آمپر تا 400 ميلی آمپر تغيير می كند. مقدار ميلی آمپر تنظيم شده تابعی از نوع ژنراتور (تک فاز يا سه فاز) ، اندازه كانونی ، فاصله عضو تا نقطه كانونی و مدت زمان تابش است.
    *مدت زمان تابش
    مدت زمان تابش بسته به نوع گيرنده تصوير ، قابليت*های هندسی دستگاه ماموگرافی و كيلو*ولتاژ تنظيمی ، تغيير می*كند. در ماموگرافی با تابش مستقيم فيلم ، مدت زمان تابش بين 0/1 تا 3 ثانيه است كه با استفاده از سيستم فيلم - اسكرين سريع تر ، می*توان مدت زمان تابش را كوتاه تر كرد و از احـتمـال ايجـاد آرتيفكـت حـركتـی (Motion Artifact) و تــكـــرار راديـــو گــرافــی و در نـتـيـجــه از پرتوگيری بيش از حد بيمار كاست.


    اصول فيزيک ماموگرافی
    اساس اشعه X از يک منبع الكترون (كاتد) و يک هدف (آند) تشكيل می*شود كه داخل يک حباب شيشه ای و خالی از هوا (خلاء) قرار گرفته اند. با ايجاد اختلاف پتانسيل (kVp) بين آند و كاتد ايجاد ميدان الكتريكی قوی حاصل از آن الكترون*های سطح كاتد شتاب يافته (ma) و با سرعت به آند برخورد می كنند (بمباران الكترونی). در اثر اين پديده بيش از 98% الكترون*ها پس از برخورد به سـطـح آنـد مـتـوقـف مـی*شـونـد و انـرژی آن*ها به صورت انرژی گرمايی آزاد می*شود.
    كمتر از 2% الكترون*ها پس از برخورد به سطح آند به لايه*های مداری اتم*های آند نفوذ می كنند و در اثر جاذبه هسته اتم در آند متوقف شده يا تغيير مـسـيـر مـی*دهـنـد. بـه دنـبـال تـوقـف يا تغيير مسير الـكـتـرون*هـا ، مقداری از انرژی جنبشی آن*ها به صورت فوتون*های اشعه X آزاد می*شود و به اين دليل در اصطلاح به آن اشعه ترمزی گفته می*شود. در حـالـت ديـگـری پـس از تـصادم الكترون*های شتابدار با آند ، الكترونی از لايه*های اطراف اتم خارج شده و اتم دارای بار مثبت شده و در نتيجه نـاپـايـدار می شود. جهت بازگشت اتم به حالت پــايـدار ، مـحـل الـكـتـرون خـالـی تـوسـط الـكـتـرون ديگری از لايه پر انرژی تر جبران می*شود كه در اثر اين جابجائی ، مابقی انرژی الكترون به صورت فوتون*های اشعه X ساطع می*شود. طول موج اين فوتون*ها در هر ماده (آند) متفاوت بوده و بستگی به عدد اتمی آند دارد.
    در يــک لامــپ اشـعــه X بــا افــزايــش اختـلاف پتانسيل ، تعداد الكترون*های شتاب گرفته نيز افزايش می*يابد و اين افزايش ادامه يافته تا زمانی كه پس از آن با بالاتر بردن اختلاف پتانسيل ، تعداد الكترون*های ساطع شده ثابت باقی بماند. به اين نقطه كار تيوپ اشعه X ، نقطه اشباع گفته می شود. از اين نقطه به بعد با گرم كـردن سطـح كـاتـد تـوسـط فيـلامـان تعـداد الكتـرون*هـای تحـريـک شده كه در اثر ميدان الكتريكی موجود شتاب گرفته و به سطح آند برخورد می*كنند ، افزايش می*يابد.
    *لذا با تنظيم ميزان گرمای سطح كاتد (كنترل ولتاژ اعمال شده فيلامان) می*توان ميزان ma را مستقل از kvp تنظيم نمود. بيش از 98% از انرژی الكترون*های برخورد كننده به سطح آند به صورت انرژی گرمايی آزاد می*شوند كه اين مقدار انرژی در سطح بسيار كوچكی از آند متمركز می*شود و به همين دليل می*تواند موجب ذوب آند شود. در تيوب*هاي جديد ، آند به صورت صفحه از جنس بسيار مقاوم در برابر گرما ساخته می*شود. به منظور افزايش سطح برخورد الكترون*ها ، آند را به كمک يک موتور الكتريكی می چرخانند تا به اين ترتيب در هر لحظه يک نقطه از محيط دايره در مقابل الكترون*های شتابدار ساطع شده قرار گـيــرد و سـطــح كـوچـک آنـد افـزايـش مـی*يـابـد. لامـپ آنـد دوار در دستگـاه*هـای مـدرن تـصـويـرنـگـاری امـروزی مـانـند آنژيوگرافی ، فلوئورسكوپی ، راديوگرافی عمومی ، CT اسكن و ماموگرافی به كار می*رود.
    سطحی از آند را كه از آن تشعشع ساطع می*شود نقطه كانونی (focal spot) می*نامند. هر قدر اين سطح كوچک*تر باشد ، رزولوشن (resolution) تصوير بهتر خواهد بود. از طرف ديگر با كوچكتر شدن اندازه نقطه كانونی احتمال صدمه آند به دليل گرمای زياد نيز افزايش يافته و در نهايت موجب كاهش طول عمر تيوب می*شود. به عنوان مثال در يک دستگاه ماموگرافی توان الكتريكی كه توسط ژنراتور در اختيار تيوب قرار می گيرد معادل kw3 *است كه بيش از kw 2/9 به انرژی حرارتی و كمتر از kw 0/1 به اشعه X تبديل می*شود. مقدار انرژی توليد شده را می*توان يک بخاری برقی با چهار المنت حرارتی مقايسه كرد. انرژی حرارتی توليد شده در تيوب*ها به كمک پنكه الكتريكی و روغن عايقی كه در محفظه پـوشـشـی دور لامـپ اشـعـه قـرار دارد بـه بـيـرون منتقل می*شود. اندازه نقطه كانونی در دستگاه*های ماموگرافی امروزی بر اساس تنظيم ميدان الكتريكی اعمال شده بر لامپ اشعه تنظيم می*شود و غالباً در دو اندازه 0/3 ميلی متر مربع و 0/1 ميلی متر مربع است. با توجه بـه تـوضيحات ياد شده از نقطه كانونی با سطح 1/0 ميلی *متر مربع فقط در موارد نياز به رزولشن بسيار بالا و به طور معمول در كليشه بزرگنمايی استفاده می*شود كه انتخاب در دستگاه*های مدرن غالباً به صورت خودكار صورت می*گيرد.

    تصویر

    كنترل پرتودهی خودكار ((Automatic Exposure Control (AEC)
    برخی از دستگاه*های ماموگرافی قادرند پارامترهای تابش را به طور خودكار كنترل كنند. اين كنترل می*تواند به صورت تمام خودكار باشد ، يعنی تكنسين هيچ دخالتی در تـنـظيم عوامل تابش ندارد يا اين*كه نيمه خودكار باشد كه تكنسين با تنظيم كيلو ولتاژ خروجی ، اجازه تنظيم ميلی آمپر ثانيه را به دستگاه می*دهد.
    در اين سيستم سلول*های حساس فتوتايمر موجود در زير بوكی ، هلال كوچكی از بخش مركزی عضو را پس از يک تابش كوچک ابتدايی ، از لحاظ دانسيته تقريبی آن ارزيابی كرده و سپس نسبت به دانسيته بافت ، پرتو دهی مناسب را اعمال می*كند.

    ليزر ماموگرافی
    با استفاده از ليزر و سی تی اسكن ، روش جديدی برای تصويربرداری از سينه بدون اشعه ايكس ارائه شده است كه نياز به بيوپسی را كم می*كند و ارزش تشخيصی بالايی دارد.
    اين روش شبيه سی تی اسكن با اشعه ايكس است ولی ليزر جای اشعه ايكس را گرفته است. ليزر با فركانسی توليد می*شود كه با ضريب جذب اكسی و دی اكسی هموگلوبين مطابقت دارد. بيمار ، يكی از پستان هايش را در محفظه اسكن قرار می*دهد ؛ طوری كه كاملا معلق بماند و با هيچ قسمتی از سيستم در تماس نباشد.
    بـا تـابـش ليـزر و انـدازه گيری ضرايب جذب بـافتـی ، تصـويـر سـه بعـدی به دست می*آيد كه به راحتـی مـی*تـوان مثبت يا منفی بودن تست را از روی آن تـشـخـيــص داد. ايــن سـيستـم تحـت نـام مــامــوگــرافـی لـيـزری بـرش نـگـاری كـامـپـيـوتـری (CCTLM) عرضه شده است.
    بسياری از ماموگرافی*ها به نتيجه قطعی درباره سـرطـان منجـر نمـی شـوند ، چون خواندن آن*ها مشكل است. در نتيجه بيماران ناچار به بيوپسی می*شوند كه عملی دردناک است. سيستم جديد با كم كردن احتمال نياز به بيوپسی كيفيت زندگی را برای زنان بالا می*برد.

    مشكلات ماموگرافی
    موضوع تابش پرتو*های يون ساز X و خطر آن برای بيماران همواره مهم*ترين ريسک در كار با مـــامــوگــرافــی اســت. در يــک آزمــايــش مـعـمــول ماموگرافی ، ميزان تابش به بيمار بين mGy 1/5 *تا mGy 2/5 است. اين موضوع خود ريسک ابتلا به سـرطـان را افـزايـش مـی*دهـد. به صورت تئوری نشان داده شده است كه هر بار تابش به ميزان 4 در ميليون احتمال ابتلا را افزايش می*دهد. احتمال ابتـلای فـرد بـه سـرطـان سينه در حالت معمولی 1500 در ميليـون اسـت. بنابراين افزايش ريسک چـنـدان زيـاد نيسـت. بـا ايـن حـال بـرای حـل ايـن مشكل به تازگی روش*هايی ارائه شده اند كه از اولـتــراسـونـد يـا لـيـزر بـرای مـامـوگـرافـی اسـتـفـاده می*كنند.

    تصويربرداری سينه با تی اسكن
    تی اسكن كه اسكن امپدانس الكتريكی يا EIS نيز ناميده می*شود در سال 1999 توسط سازمان غذا و داروی آمريكا (FDA) برای استفاده به عنوان يــک وسـيـلــه كـمـكــی مــامــوگــرافــی در كمـک بـه تشخيص سرطان سينه ، مورد تأييد قرار گرفت. تـــی - اســكـــن از امــپـــدانـــس الــكــتـــريــكــی بــرای اندازه*گيری جريان عبوری از بافت سينه استفاده می*كند و به آشكار ساختن تومورهای سرطانی كــمـــک مـــی*كــنـــد و بــرعـكــس تـصــويــر بــرداری تـی*اسـكـن مـی*تواند مشخص كند كه يک بافت تومور خوش خيم (غير سرطانی) است.
    تــــی اســكـــن بـــا انـــدازه گــيـــری جـــريـــان*هـــای بـيــوالـكـتــريـكــی كــم ، تـصــويــر*هــای همـزمـانـی از مشخصات آمپدانس الكتريكی سينه تهيه می*كند. به كمک اين نتايج می*توان به سرطانی بودن يا غير سرطانی بودن بافت منطقه مورد نظر پی برد. ضميمه كردن تصاوير تی اسكن با ماموگرافی ، تعداد بافت برداری های (biopsy) غير ضروری را كاهش می*دهد.
    تـصـــويـــربـــرداری امـپـــدانـســـی تـــی اسـكــن از سـيـنــه ، مــانـنــد اشـعــه ايـكــس* (x-rays) و راديونوكلوئيدها از اشعه استفاده نمی كند ، فشرده كردن (compression) سينه و همچنين تزريق يا نمونه برداری بافت از سينه به وسيله سوزن يا برش جراحی لازم نيست. تی اسكن با استفاده از جريان*های الكتريكی كم ، يک تصوير (map) از سينه توليد می*كند. يک جريان الكتريكی از طريق يک الكترود كه به بازوی بيمار وصل می*شود ، وارد بدن می*شود. جريان الكتريكی از سينه عبور می كند ، سپس توسط پروبی كه روی سينه قرار گرفته از روی سطح پـوسـت انـدازه گيـری مـی*شـود. پـروب تـی اسكـن شبيـه پـروبـی است كه در آزمايشات اولتراسوند استفاده می*شود. از آنجا كه رسانايی الكتريكی بافت سرطانی با بافت سالم متفاوت است ، تومورهای سرطانی در تصاوير نهايی به دست آمده مانند نقاط سفيد روشن نمايش داده می*شوند. تصوير همزمان (map) از خصوصيات الكتريكی سينه ، در مانيتور سيستم تی اسكن نشان داده می*شود. ماموگرافی تقريباً 85 درصد سرطان*های سينه را كشف می*كند و تنها وسيله آزمايش مورد تأييد FDA است كه به كشف سرطان در زنان بـدون عـلامـت يـا نشـانـه بيمـاری كمـک مـی*كنـد. امـا بـه هر حال ، ماموگرافی 15 درصد سرطان*های سينه را نمی تواند كشف كند. تصويربرداری سينه با تی اسكن ، يک پيشرفت جديد و اميدواركننده در تشخيص سرطان سينه است. تصويربرداری با تی اسكن كه در تلفيق با ماموگرافی استفاده شود ، از ماموگرافی به تنهايی حساس تر است.
    نتايج نشان می*دهند كه تی اسكن يک راه حل مقرون به صرفه برای افزايش دقت تشخيص و قبول وجود سرطان سينه است. اطلاعات تی اسكن به تشخيص پزشک برای توصيه انجام دادن يا ندادن بافت برداری ، كمک كند. ديگر آزمايشات تكميلی ماموگرافی مانند MRI و پزشكی هسته ای به طور قابل ملاحظه ای نسبت به تصويربرداری تی اسكن پر هزينه بوده و بيمار پسند (patient friendly) نيست.

    ماموگرافی و تشخيص زودرس سرطان سينه
    مطابق با گزارش سازمان غذا و داروی آمريكا (FDA) ماموگرافی می*تواند 85 تا 90 درصد از سرطان*های پستان را در زنان بالای 50 سال حداقل 2 سال قبل از احساس آن كشف كند.
    ماموگرافی برای زنان بالای 40 سال هر دوسال يک بار و براي زنان بالای 50 سال سن سالی يک بار توصيه می*شود. با توجه به شايع بودن سرطان پستان در بانوان اهميت انجام درست ماموگرافی بيشتر نمايان است. با توجه به اين*كه كليه مراحل آماده سازی بيمار ، ارتباط ، تهيه عكس ، تست شرايط صحيح دستگاه مطب و كليه پارامترهای كه در كيفيت عكـس مـؤثـر هستنـد بـر عهـده تكنسيـن اسـت ، دانـش تكنسيـن و تكنيـک درست انجام ماموگرافی بيش از پيش اهميت خود را نشان می*دهد. چه بسا در صورت عدم آگاهی و انجام ناصحيح ، ماموگرافی باعث تشخيص نادرست و يا عدم تشخيص به موقع مورد مشكوک شود كه در هر صورت می*تواند ضايعات جبران ناپذيری برای بيمار داشته باشد. علاوه بر اين رفتار و آگاهی تكنسين می تواند باعث اعتماد ، اطمينان و عدم نگرانی بيمار شود*.

    سرطان پستان
    سرطان پستان شايع ترين نوع سرطان در ميان زنان است. در سال 1998 در كشور كانادا بيش از 19000 مورد سرطان پستان تشخيص داده شده است و آمار فوت ناشی از اين بيمـاری 6000 مـورد ثبـت شـده است. در كشور امـريكـا ايـن ارقـام تقـريبـاً به 10 برابر می*رسد. در حدود 4% از آمار سالانه فوت زنان در آمريكای شـمــالــی مــربــوط بــه ايــن بـيمـاری مهلـک اسـت. متأسفانه تا كنون در كشور ايران آمار قابل اعتمادی از تعداد مبتلايان به بيماری سرطان پستان و فوت ناشی از اين بيماری ارائه نشده است. امكان ابتلا به سرطان پستان در سنين مختلف متفاوت است. به طور خلاصه می*توان عنوان كرد:
    تا 25 سالگی ، كمتر از يک در هزار
    تا 50 سالگی ، يک در 63
    تا 75 سالگی ، يک در 15
    تا 90 سالگی ، يک در 9

    به غير از سن ، عوامل ديگری نظير سابقه قبلی سرطان پستان و سابقه خانوادگی ، ريسک سرطان را بالا می*برند. موارد ديگر از جمله حاملگی دير هنگام و چندين عامل ديگر تأثير كمتری در اين امر دارند. زمانی كه يک غده به حالت قابل تشخيص می*رسد ، معمولا بين دو تا هشت سال از تشكيل سلول*های آغازی سرطانی می*گذرد.
    غدد كوچک (حدود 0/5 سانتي متر) توسط مــامــوگــرافــی كـشــف مــی*شـونـد. غـدد بـزرگ*تـر می*تواند در معاينه دوره ای خود شخص يا پزشک كشف شود.

    ريسک و فايده ماموگرافی
    در اينجا اين سوال مطرح می*شود که با توجه به اين كه ماموگرافی از اشعه ايكس استفاده می*كند ، آيا خود اين احتمال ابتلا به سرطان را بالا نمی برد؟ بــا در نـظــر گــرفـتــن ايــن نـكـتــه كــه سـيـستـم*هـای ماموگرافی جديد برای اين كار طراحی شده اند ، دز دريافتی بيمار بسيار ناچيز است.
    بررسی ها نشان می دهد ، دز لازم جهت ايجاد ســرطــان 100 تــا 1000 بــار بـيـشـتــر از دز مـعـمـول ماموگرافی است.



    منبع: ماهنامه مهندسی پزشکی

    #12 ارسال شده در تاريخ ۲۳-آذر-۱۳۹۴ در ساعت ۱۱:۰۱

  3. parsmedic آواتار ها
    آرشیو پارس مدیک
    Administrator
    شه‍ریور ۱۳۹۴
    0

    مهربان


    ماموگرافی ديجيتال سه بعدی (توموسنتز)
    يک روش جديد برای تصويربرداری از پستان به نام توموسنتز ديجيتال است كه در سال های اخير به وجود آمده و تحت بررسی بوده است. در اين روش از چند زاويه مختلف از پستان تصويربرداری می شود. در نتيجه به جای يک تصوير منفرد ، مجموعه تصاويری از سطح مقطع*های مختلف پستان به دست می آيد و در كامپيوتر می توان اين تصاوير را به صورت سه*بعدی بازسازی كرد. اين تكنيک با رفع كردن مشكل روی هم افتادن ساختارهای پستان كه ممكن است سبب مخفی شدن ضايعات شود ، امكان تشخيص ضايعات سرطانی را افزايش می دهد. اين شيوه در عين حال احتمال نتايج مثبت كاذب (False Positive) را كاهش می دهد.
    در ايـن روش تيـوب اشعـه ايكـس روی يک كمان 15* حول پستان كه توسط كمپرسور فيكس شـده ، مـی چـرخـد و اشعه را به صورت پالسی تابش می كند. در اين حالت از پستان در چندين زاويـه تصـويـر گـرفتـه مـی شـود. تمام اطلاعات حاصله وارد سيستم كامپيوتری شده و در پروسه ای شبيـه بـه CT مقاطع نازک يک ميليمتری از بافت پستان موازی با سطح دتكتور بازسازی می شود. دزی كه در هر پالس به پستان داده می شود ، كسری از دز مجموعی است كه در ماموگرافی ديجيتال پستان دريافت می كند. بنابراين در آخر دز مجمـوع ، مشـابـه دز مـامـوگـرافـی ديجيتـالـی پستان می شود.


    تصویر
    نحوه بازسازی تصاوير
    اطــلاعــات ثـبـت شـده تـوسـط دتـكـتـور وارد كامپيوتر می شود و در آنجا كامپيوتر با استفاده از الگوريتم بک *پروجكشن اين اطلاعات را كه به صورت ديجيتالی هستند ، به تصوير سه بعدی تبـديـل می كند. بازسازی با استفاده از تصاوير حاصل از پروجكشن های مختلف و تلفيق آن ها بــا يـكــديـگــر انـجــام مــی*شــود. كــامـپـيــوتــر تـمـام پروجكشن های به دست آمده را در كنار يكديگر قرار می دهد. سپس برای بازسازی مقاطع يک مـيـلـيـمـتـری ، اطـلاعـات مـربـوط بـه آن مـقطع را نگه*داشته و بقيه اطلاعاتی را كه از لايه های ديگر روی آن مقطع سوپرايمپوز شده اند ، توسط دو روش اضافه كردن و جابه جا كردن حذف می كند. به اين ترتيب در هر لايه فـقــط اطـلاعـات مـربـوط بـه همـان لايـه قـرار دارد. بنـابـرايـن كـامپيـوتـر بـا جمـع كـردن پروجكشن*های مختلف و سپس كاهش كنتراست تصوير ستاره (محو شدن آن) توسط آرتيفكت حركتی ، تصوير بيضی را به صورت واضح در ارتفاع مربوط به خودش نشان می دهد. *تصاوير بازسازی شده را می توان به صورت مقطع به مقطع يا به روش سينمايی نمايش داد. تصاوير حاصله به دليل ضخامت نازک يک ميليمتری ، دارای رزولوشن بالايی است. پزشک تصاوير را بر روی مانيتور مشاهده می كند. در روش سينمايی مقاطع مربوط به تصوير پستان به صورت متوالی و پشت هم نمايش داده می شوند و پزشک قادر است در هر لحظه و هر ضخامتی از پستان ، نمايش تصاوير را متوقف و به بررسی بيشتر ناحيه بپردازد.

    دستگاه با قابليت توموسنتز
    *اين دستگاه دارای قابليت های زير است:
    - *قابل استفاده برای ماموگرافی غربالگری و تشخيصی
    *- قابليت توليد تصاوير دوبعدی و سه بعدی
    *قابليت تصويربرداری در سه حالت زير:
    - *ديجيتالی (2D)
    - *توموسنتز (3D)
    - *كومبو (2D + 3D)
    اين دستگاه دارای سه حالت تصويربرداری است. در حالت اول دستگاه قادر به گرفتن تصاوير ماموگرافی ديجيتال دو بعدی است. در حالت دوم تيوب حول پستان مـی*چـرخـد و از بـافـت پـسـتـان در زوايـای مـختلف تصويربرداری می شود كه همان توموسنتز يا ايجاد تصاوير سه بعدی است. در حالت سوم دستگاه ابتدا روش توموسنتز را انجام می دهد و سپس در انتهای كمان دستگاه به نقطه صفر درجه بر می گردد و يک گرافی ديجيتال تهيه می كند. از روش كومبو بيشتر در زنانی با ريسک بالای سرطان و بنا به در خواست پزشک جهت تشخيص كامل استفاده می شود.

    اجزاء تشكيل دهنده دستگاه شامل:
    - *سيستم پوزيشنينگ بيمار
    - *سيستم تصويربرداری
    - دتكتور
    - ايستگاه كاری

    تصویر

    گريد (HTC (High Transmission Cellular
    گريد در اين دستگاه از نوع لانه زنبوری است كه پرتوهای پراكنده را به ميزان بيشتری جذب می كند و اجازه عبور پرتوهای اوليه را به خوبی می دهد. از اين جهت باعث بهبود بيشتر كنتراست در تصاوير ماموگرافی می شود. جنس اين تيغه ها از مس بوده و ماده بينابينی آن هوا است و معمولا نسبت گريد 5:1 است.

    *دتكتور
    آشكارساز در اين سيستم از نوع فلت پنل های مستقيم هستند كه تركيبی از فوتو ديود و فيلم های ترانزيستوری نازک است. ماده حساس فوتو ديود ، سلنيوم آمورف است كه حساسيت زيادی به اشعه ايكس دارد.

    انواع طراحی برای دتكتور
    دو نوع طراحی بر اساس حركت دتكتور وجود دارد. در طراحی اول دتكتور ثابت است و تيوب حول پستان چرخش دارد. در طراحی نوع دوم دتكتور همزمان با تيوب اشعه ايكس حركت می كند. در حالتی كه دتكتور ثابت است ، هنگامی كه تيوب به انتهای چرخش می رسد ، دتكتور قادر به دريافت قسمت كوچكی از اطلاعات نيست ولی در دتكتور متحرک تمامی اطلاعات توسط دتكتور ثبت می شود و ميدان ديد (Field Of View) وسيع تری نسبت به حالت اول دارد.

    ساير پارامترهای دستگاه:
    - *زاويه اسكن 15 *درجه
    - *نوع اشعه پالسی
    *- تعداد نماها 15 نما
    *- زمان اسكن 5 ثانيه
    *- زمان بازسازی 10 ثانيه

    مزايای روش توموسنتز
    مزيت هايی كه برای اين روش بر اساس تحقيقات صورت گرفته ، شامل موارد زير است:
    عدم همپوشانی ، حساسيت بهتر ، بهبود تشخيص سرطان ، كاهش انجام بيوپسی ، كـــاهـــش مـــراجـعـــات مـجـــدد ، وضـــوح در لـبـــه ضــايـعــات ، تـشـخـيــص عـمــق مـحـل ضـايـعـات ، كاهش فشار كمپرسور ، استفاده از تشخيص به كمک كامپيوتر CAD
    عمده ترين مزيت اين روش عدم همپوشانی بافتی است.
    در مـامـوگـرافـی ديجيتـال دو ضـايعه در يک عمـق هستنـد ، در صورتی كه در تومو اسلايس عمق دو ضايعه متفاوت است.

    كاهش فشار كمپرسور
    يكـی از دلايـل استفاده از كمپرسور ، كاهش ضخامت بافت پستان برای كاهش سوپرايمپوز شدن بافتی است.
    از آنـجــا كــه در روش تــومــوسـنـتـز روی هـم افـتـادگـی بـافتی تا حدود خيلی زيادی برطرف شده است ، می توان از فشار وارده بر كمپرسور روی پـسـتــان كــم كـرد تـا بـيـمـار احـسـاس درد كمتری كند.
    *روش توموسنتز انقلابی در ماموگرافی ايجاد كرده و مزايای فراوانی را برای تشخيص سرطان پستـان فـراهـم كـرده اسـت كـه مهـم*ترين آن ها همان*طور كه ذكر شد عبارتند از:
    - *كاهش همپوشانی بافتی
    - *تشخيص بهتر سرطان
    - *كاهش مراجعات مجدد
    - *كاهش بيوپسی
    - كاهش دز
    *- كاهش فشار كمپرسور
    *- كاهش زمان بازخوانی
    اگــرچــه استفـاده از روش تـومـوسنتـز بـاعـث افـزايـش احـتـمـال كـشـف و تـشـخـيـص سـرطان پـسـتان می شود اما تمامی اين روش ها ممكن است كاهش مرگ و مير را به دنبال داشته باشند ولی هيچ گاه به طور صد در صد نمی توان در باره فوايد آن ها اظهار نظر كرد.

    ديجيتال ماموگرافی استريوسكوپی
    شــايــد روش تـصــويــربــرداری سـه بـعـدی از پـسـتــان*هــا روش دقـيــق تــری بــرای تـشـخـيـص سرطان پستان باشد ، اين فناوری را ماموگرافی ديـجـيـتـال اسـتـريـوسـكـوپـی ديـجـيـتال می نامند. اولين برتری اين تكنيک در مقايسه با ديگر روش هـای تـصـويـربـرداری از بـافت پستان ها ، كشف تـوده*هايی است كه در ماموگرافی استاندارد و معمول حذف يا اصطلاحاً missed می شوند. برخی از اين توده های حذف شده ، خوش خيم هستند اما برخی ديگر سرطان زا هستند كه تشخيص به موقع و دقيق آن ها اهميت بـسـيــار زيــادی دارد. مــزيــت ديـگــر مــامــوگــرافــی ديـجـيـتــال اسـتــريـوسكـوپـی ، كشـف كلسيفيكاسيون های بدخيم است. اين فناوری همچنين به راديولوژيست اجازه می دهد تا تصوير تمام حجم سينه را در نمای مقطع به مقطع در اختيار داشته باشد و از آنجا كه تمام عمق بافت را به نمايش می گذارد ، كمک شايانی در تشخيص سرطان به پزشک می كند. در ضمن اين روش رؤيت توده هايی كه در روش های ديگر به علت همپوشانی توسط بـافـت نـرمـال سـيـنـه قـابـل رويت نيستند را امكان*پذير می سازد. ماموگرافی ديجيتال استريوسكوپی آينده ای اميدوار كننده را در تشخيص سرطان سينه نويد می دهد.

    ماموگرافی ليزری
    در تـحـقـيـقی قابليت يكی از تكنيک های عكس برداری جديد يعنی سی تی ليزر ماموگرافی (CTLASER Mammography) يا CTLM ، برای تشخيص تومورهای سرطانی و خوش خيم به اثبات رسيد. اين تحقيق كه توسط محققان بخش های راديولوژی ، ژينكولوژی و زايمان دانشگاه پزشكی انجام شد ، 105 ضايعه breast را كه در 100 زن با مـامـوگـرافـی اشـعـه X تـشخيص داده شده بود مورد ارزيابی قرار داد. در ارزيابی اين ضايعه*ها عكس های CTLM و ماموگرام ، جداگانه تفسير شدند. آناليز بافت شناسی نيز به منظور تأييد اين يافته ها مورد استفاده قرار گرفت. طبق مشاهدات در اسكن CTLM ، ارتباط و وابستگی قابل توجهی ميان جذب ليزر و ظاهر تومورهای سرطانی breast ديده شد. اين جذب به طور تناوب در تومورهای مهاجم تر بيشتر ديده می شود. دانشمندان با عكس*های گرفته شده با اسكن CTLM قادر به يادگيری مطالب بيشتری درباره شكل و ظـاهـر تـومـورهای سرطانی و غير سرطانی شده اند. CTLM قادر به تشخيص اغلب ضايعات بدخيم است به اين ترتيب ماموگرافی نوری تكنولوژی نويد بخشی است كه اجازه تحقيقات بيشتر را می دهد. سيستم CTLM كه به وسيله سيستم های تشخيص عـكـس*بـرداری ساخته شده است ، اولين سيستم عكس برداری breast باز است كه تكنولوژی پيچيده ليزر و الگوريتم را براي ايجاد عكس های سه بعدی Cross-sectional ، breast مورد استفاده قرار می دهد. اين يک نحوه عكس برداری بدون درد است كه بيمار را در معرض پرتو اشعه قرار نمی دهد و نيازی به فشار آوردن breast ندارد. سيستم های تشخيص عكس برداری برای سيستم عكس برداری ليزری breast از اداره دارو و غذاي آمريكا (FDA) مجوز صادرات دريافت كرده است.
    CTLM *انقلابی در تصويربرداری پزشكی و روشی جديد در تصويربرداری به كمک ليزر است. روشی جديد برای آشكارسازی سرطان سينه (Breast Cancer) كه در كنار دسـتـگاه های متداول ماموگرافی برای كاهش نمونه برداری های نگاتيو سينه مورد استفاده قرار می گيرد. اصول عملكردی CTLM تا حدودی شبيه به CT Scanner های متداول است. اين دستگاه شامل يک منبع انرژی نور ليزر نزديک به مادون قرمز (NIR) يا (Near Infra Red) است و كل سينه را اسكن می كند. پس از اسكن ، كامپيوتر از اطلاعات اپتيک به دست آمده تصاوير مقطع نگاری شده مورد نظر را بازسازی می كند. مقادير اپتيک به دسـت آمـده به طور مستقيم به ضرايب انتقالی مــؤثـر اپتيـک بـافـت سينـه نسبـت داده مـی شـود. تـصـاويـر مـمـكـن اسـت به صورت تک مقطعی (Single Slice) يا به صورت سه بعدی (3D Volumes) نمايش داده شود. CTLM تكنيكی جديد و اولــيــــن وســيــلــــه غــيــــر تــهــــاجــمــــی در زمــيــنــــه تصويربرداری نوری است كه از فن آوری ليزر به جـای اشـعـه X استفاده می كند و قادر به ايجاد تصاوير سه بعدی از ساختمان و تركيب داخلي سينه است. در روش ماموگرافی معمولی سينه معمولا با دو صفحه تحت فشار قرار می گرفت كه يكی از آن ها فيلم و ديگری صفحه پلاستيكی بود و سينه را به قدرت 3 تا 6 نيوتون می فشرد كه روشی ناراحت كننده است و در بعضی از مواقع سينه به حالت اوليه باز نمی شود كه اين روش آســـانـــی بـــرای خــانــم هــا نـيـســت. در سـيـسـتــم ماموگرافی معمولی محدوديت ديگری از نظر سنی وجود دارد كه علت آن چگال بودن بافت سينه در سن پايين است. در سيستم CTLM هيچ گـونـه مـحـدوديـت سـنـی و چـگـالـی بـودن سينه وجود ندارد و بيمار در طول آزمايش بی حركت خوابيده و دردی احساس نمی كند. ليزر نسج (بافت) خون را نشان داده و تومورهايی را كه در حال شكل گرفتن هستند ، تشخيص داده كه اين تـشخيص به خوبي تشخيص لوله های خونی معمولی در سينه است. پزشكان همگی در مورد فــن آوری مـنـحـصـر بـه فـرد CTLM و امـكـانـات مــوجــود آن بــرای افــزايــش كـيـفـيــت تشخيـص سرطان سينه و تكنيک عكس 3 بعدی Optical آن و عكس برداری از بافت های متراكم و همچنين قـدرت تـفـكـيـک تـصـويـر ليزری برای تشخيص تـومـور از نـوع تـهـاجـمـی و غير تهاجمی تعجب كـردنـد. غده سرطانی برای بيشتر زنده ماندن و رشد كردن ، منابع خونی در اطراف خود به وجود می آورند كه در واقع بدون تشكيل منابع تغذيه جديد ، قادر نخواهند بود بيشتر از 2 ميلی متر در اندازه رشد كنند. اين فرآيند را اصطلاحاً رگ زائی يا افزايش عروقخونی* (Angiogenesis) می*نامند. تــكـنــولــوژی CTLM بــا آشـكــارســازی افــزايــش هموگلوبين ها در زمينه تصاوير به دست آمده ، به تشخيص فرآيند رگ زائی حاصل از وجود غدد سرطانی كمک می كند.

    تصویر

    مزايای استفاده از سی تی ليزر ماموگرافی
    1- استفاده از تابش غير يونيزه (بدون اشعه ایکس)
    2- كمک به حذف نمونه برداری هاي غير ضروری
    3- ابزار كمک تشخيص در كنار روش های ماموگرافی معمول و متداول
    4- مناسب برای سينه های با بافت متراكم و چگال
    5- غير تهاجمی و ساده
    6- عدم فشردگی بافت سينه و بدون درد
    7- كاربری ساده و كم هزينه در مقايسه با ساير روش ها
    8- بازدهی عملكردی بالا

    اما در هر صورت با توجه به جديد بودن اين دستگاه ، اطلاعات تصويری و تصاوير گرفته شده با CTLM نمی تواند نظر قطعی برای پزشک باشد. چرا كه هنوز منبع و اطلس جامع اين دستگاه روند تكميلی خود را طی می كند. در هر حال CTLM در مقايسه با MRI سريع تر و ارزان تر بوده و نيازی به تزريق مواد حاجب برای افزايش كنتراست تصوير ندارد. تركيب تصاوير CTLM و MRI نشان می دهد كه هر دو به يک ناحيه مشترک و يكسان از ناحيه رگ زائی تومور اشاره می كند.

    تشخيص سرطان سينه با ماموگرافی ديجيتال
    در مـامـوگـرافـی ديـجـيتال ، تصوير به صورت يک فايل ديجيتال كامپيوتری ذخيره می*شود ، نه روی فيلم راديوگرافی. اين تكنولوژی ، سودمندی های عملی مهمی نسبت به ماموگرافی معمولی دارد. از آن جايی كه تصوير اشعه ايكس به صورت ديجيتال ذخيره می شود ، متخصص راديولوژی می تواند روی تصوير زوم كند تا آن را بزرگ كند يا می*تواند سايه روشن تصوير را به نحوی تنظيم كند كه ناهنجاری هايی كه به صورت معمول ديده نمی شدند ، آشكار شوند. تصاوير ماموگرافی ديجيتال را می توان روی ديسک ثبت كرد. اين امر ذخيره كردن آن ها را آسان و دسترسی بعدی به آن ها را تسهيل می كند. تصوير ديجيتال را می توان در هر پايانه كامپيوتری در هر كجای مركز درمانی ديد و برای مشاوره گرفتن به مراكز درمانی ديگر هم فرستاد. تصاوير ديجيتال پستان در كمتر از 10 ثانيه آماده می شوند ، در حالی كه ماموگرافی معمول با استفاده از فيلم اشعه ايكس 5 تا 10 دقيقه زمان می برد. فناوری های جديد تصويربرداری ، تقريباً تمامی جنبه های مراقبت*های پزشكی را دگرگون كرده است و ماموگرافی به عنوان روش اصلی غربالگری سرطان پستان نيز از اين امر مستثنی نيست. ماموگرافی ديجيتال به تدريج جايگزين ماموگرافی استاندارد می شود.
    در ماموگرافی استاندارد ، اشعه ايكس با دز پايين از بافت پستان عبور كرده و بر فيلم تأثير مي گذارد. با اين روش 85 تا 90 درصد سرطان های پستان از جمله توده های بسيار كـوچـک غـيـرقـابـل لـمـس تـشـخـيص داده می شوند. در زنانی كه به طور منظم مورد غـربـالـگـری قـرار مـی گـيرند ، 40 درصد سرطان های پستان تنها با روش ماموگرافی تشخيص داده می شود.
    در ماموگرافی ديجيتال شبيه ماموگرافی معمولی از اشعه ايكس استفاده می شود اما در اينجا به جای اينكه فيلم روی تصوير ثبت شود ، به صورت بايت های كامپيوتری كدبندی می شود. در واقع علاوه بر استفاده از ابزارهای بيشتر و مانيتورهای كامپيوتری ، بـيـمـار تـفـاوت ديـگـری احساس نمی كند. شيوه قرار گرفتن پستان ها و تحت فشار قرار*دادن آن ها به همان شيوه سابق است. ماموگرام*های ديجيتالی نسبت به ماموگرام های قديمی ، از اشعه كمتری استفاده می كنند اما برای برخی زنان ممكن است اين مزيت تحت الشعاع نياز به مشاهده بخش های بيشتری از پستان قرار بگيرد.
    مـامـوگـرافـی بـه همـان دلايلی كه عكاسی به سوی ديجيتالی شدن پيش می رود ، به اين سمت حـركـت مـی كند. در اينجا بلافاصله تصوير به دســت مــی آيــد. نـگـهــداری و ارســال تـصــاويـر ديـجـيـتـالـی آسـان تـر از تـصـاويـر فـيـلمی است. راديولوژيست ها به تدريج از نرم افزاری استفاده می كنند كه به آن ها در تفسير تصاوير ديجيتالی كـمــک مــی كـنـد. تـوانـايـی افـزايـش كـنـتـراسـت ، بزرگ*نمايی و دستكاری تصوير يه طور تئوريک به راديولوژيست ها اين توانايی را می بخشد كه تفاوت های پنهان را كه در فيلم راديولوژی قابل مشاهده نيستند ، مشاهده كنند. اما اثبات برتری مـامـوگـرافـی ديجيتـالـی كـار آسانی نبوده است. تعداد كمی از بررسی ها روش ديجيتالی را در مقايسه با روش قديمی شكست خورده می دانند و با توجه به هزينه بالای اين روش كه به چهار برابر روش فيلمی بالغ می شود ، امتياز را به روش قديمی می دهند.

    تصویر

    ماموگرافی سه بعدی
    يــک روش جــديــد بــرای تـصـويـربـرداری از پستان به نام "توموسنتز ديجيتال" در سال های اخير به وجود آمده و تحت بررسی بوده است. در ايـــن روش از چـنــد زاويــه مـخـتـلــف از پـسـتــان تصويربرداری می شود. در نتيجه به جای يک تصوير منفرد ، مجموعه تصاويری از سطح مقطع های پستان به دست می آيد و در كامپيوتر می توان اين تصاوير را به صورت سه بعدی شبيه سازی كرد. اين تكنيک با رفع كردن مشكل روی هم افتادن ساختارهای پستان كه ممكن است سرطان را مخفی كنند ، امكان تشخيص ضايعات پستان را افزايش می دهد. اين شيوه در عين حال احتمال نتايج مثبت كاذب را كاهش می دهد.


    ماموگرافی *به كمک كامپيوتر
    متخصصان راديولوژی از شناسايی به كمک كامپيوتر بعد از انجام ماموگرافی استفاده می كنند تا مناطق دچار مشكل در پستان را دقيق تر تشخيص دهند. اين سيستم ها معمولا از نرم افزارهای پيچيده كامپيوتری استفاده می كنند كه می توانند الگوهايی را كه اغلب با سرطان همراه هستند ، تشخيص دهند و با هشدار دادن به متخصص راديولوژی او را وادار كنند كه نگاه دقيق تری به آن قسمت بيندازد. استفاده از اين كمک تشخيصی كامپيوتری ، نياز به آن دارد كه ابتدا تصوير ماموگرافی به صورت ديجيتال درآمده باشد. تشخيص به كمک كامپيوتر ، پيدا كردن محل هاي ذرات كلسيمی و مكان يابی توده ها به همان اندازه چشم انسان ، خوب عمل می كند. پژوهش ها نشان داده اند سيستم های تشخيص با كامپيوتر ميزان تكرار ماموگرافی و نمونه برداری بافتی را افزوده اند و نهايتاً احتمال شناسايی سرطان پستان را تا 20 درصد افزايش داده اند.

    ماموگرافی *با MRI
    تصـويـربـرداری بـا تشـديـد مغنـاطيسـی (MRI) بـا ايجـاد يـک حوزه قوی مغناطيسی تصاويری از بدن ايجاد می كند. در هنگام انجام MRI پستان ، بيمار بايد به شكم روی ميز اسكن بخوابد. ممكن است از تزريق ماده حاجب به جريان خون استفاده شود. ماده حاجب شبكه رگ های پستان و به خصوص تشكيل رگ های خونی غيرطبيعی را كه مـشـخـصــه سـرطـان*هـا اسـت ، نشـان مـی دهـد. هـر دو پستـان را مـی تـوان در يـک بـار تصويربرداری كرد. MRI تركيب بافت نرم و محتوای مايع آن را نشان می دهد و بنابراين می تواند تومورها را به خوبی شناسايی كند اما نمی تواند محل های رسوب كلسيم را نشان دهد. بنابراين MRI در تركيب با ماموگرافی و سونوگرافی می تواند به شناسايی توده*های پستانی در زنانی كه ايمپلنت سيليكونی كار گذاشته اند ، شناسايی عود سرطان پس از شيمی درمانی و بررسی پستان های با بافت متراكم در ماموگرافی هايی كه نتيجه قطعی به دست نداده اند ، مورد استفاده قرار گيرد. MRI همچنين ممكن است برای بررسی زنانی كه در معرض خطر بالای سرطان پستان هستند به كار رود. اما در زنانی كه در گروه پرخطر برای سرطان پستان قرار ندارند ، MRI توصيه نمی شود. MRI نيز مانند ماموگرافی به طور قطعی نمی تواند ميان يک توده سرطانی و يک كيست خوش خيم فرق بگذارد ، بنابراين ممكن است به اشتباه در محلی از پستان وجود سرطان را تشخيص دهد كه اصطلاحاً به آن نتيجه مثبت كاذب می گويند.
    با وجود مشكلاتی كه ماموگرافی در تشخيص درست سرطان پستان دارد ، هنوز بـهـتــريــن ابـزار بـرای تـشـخـيـص سـرطـان پـسـتـان در مـراحـل اولـيـه آن اسـت. كـيـفـيـت ماموگرافی*هايی كه امروزه گرفته می شوند ، به طور قابل توجهی بهبود پيدا كرده اند و ميـزان اشعـه ای كـه بـرای گـرفتـن آن هـا بـه كـار مـی رود كـاهـش يـافتـه اسـت. انجـام ماموگرافی*های منظم از زنان ، توانسته از مرگ های ناشی از سرطان های پستان در بسياری از كشورها بكاهد.

    گزروماموگرافی
    *اين تكنيک مشابه ماموگرافی معمولی است اما تصوير آن به جای فيلم شفاف معمولی بر روی صفحات گرافيت ثبت می شود. اين روش قادر است تنها با تابش يک نوبت اشعه جزئيات بافت نرم سينه ديواره قفسه سينه را از نظر متاستاز ، نواحی محيطی سينه و ناحيه زير بغل نشان دهد. جزئيات كامل پستان و بافت های نرم قفسه سينه را می توان با يک نوبت پرتوافكنی ثبت كرد.

    سيستم ماموگرافی ديجيتال
    بــا پـيشـرفـت هـای اخيـر در زمينـه تجهيـزات پـزشـكـی بـه خـصوص دستگاه های تشخيصی نـظـيــر دسـتـگــاه هــای ديـجـيـتــال راديـوگـرافـی و استفاده اين دستگاه ها از نرم افزارهای هوشمند و بسيار پيشرفته جهت ايجاد تصاوير سه بعدی ، امكان تشخيص به موقع ضايعات مختلف فراهم شده است.
    مـامـوگـرافی يكی از رايج ترين تكنيک های تــصـــويـــربـــرداری جـهـــت تـشـخـيـــص زودرس ضايعات سينه در زنان است.
    در برخی از موارد بسيار زودتر از آنكه توده به حــد قـابـل لـمـس بـرسـد مـی تـوان آن را تـوسـط مـامـوگـرافـی تشخيـص داد (البتـه معمولا برای اثـبــات بـدخيـم بـودن ضـايعـه مشـاهـده شـده در مـامـوگـرافی يا احتمالا اجتناب از نگرانی های بی*جا از بيوپسی استفاده می شود). از اين رو بر اساس توصيه بيشتر پزشكان ، زنان بالای چهل سال (زنان بدون نشانه) به صورت دوره ای و ســالـيـانـه بـايـد مـامـوگـرافـی شـونـد. بـه عـلاوه در صــورت وجــود ســابقـه خـانـوادگـی از سـرطـان (سينه*) اين فاصله زمانی بين ماموگرافی ها بايد كمتر شود.
    دســتــگــاه مــامــواسـكــن ارائــه شــده هـمــانـنــد روش*هـای بالينی مورد استفاده در ماموگرافی سنتی جهت تصويربرداری از سينه طراحی شده است. اين دستگاه با استفاده از تابش های مكرر يک اشعه بسيار باريک به سينه و حركت همزمان آشكارساز (فلت پنل) در زير سينه قادر به ايجاد تـصــاويــر ســه بـعــدی بــا رزولــوشــن اسـتـانـدارد pixels 4096*5560 در ســـــايـــــز 22cm*28cm توسط پيكسل های micron54 خود است.

    برخی از مزيت های اين دستگاه در مقايسه با ساير دستگاه های ماموگرافی:
    - سيستم FFDM كه با افزايش كيفيت تصاوير در حـدود 28% شـانـس كـشـف سرطان در زنان كمتر از 50 سال را بهبود می بخشد.
    - استفاده از گريد Anti - Scatter كه موجب كاهش دز اشعه مورد نياز برای ثبت تصاوير شده است (بيش از 50% كاهش دز دريافتی)
    - دارای طراحی منحصر به فرد و ارگانيک با قابليت تنظيم زاويه چرخش و ارتفاع
    - دارای پنل Touch - Screen
    - ثبت تصاوير با بالاترين كنتراست ممكن در 0/4 ثانيه اكسپوز و آماده كردن آن در عرض كمتر از 6 ثانيه

    تصویر

    نحوه انجام ماموگرافی
    در ادامه نشان داده می شود كه چگونه نماهای مختلف در ماموگرافی انجام می شود و چگونه بيمار بايد position بگيرد تا تصويری با كيفيت تهيه شود.

    نمای (MLO (Medio - Lateral Oblique View

    MLO به طور ابليک يا نمای زاويه دارگرفته می شود. در ماموگرافي معمولی نمای MLO بر نمای لترال 90 ارجحيت دارد. زيرا قسمت اعظم بافت پستان می تواند به تصوير كشيده شود. در نمای MLO ، عضلات ريه بايد از بالا تا 1/4 فوقانی خارجی پستان و زير بغـل به صورت ابليک و تا زير نوک پستان يا حتی پائين تر قابل رويت باشد. شكل عضلات بايد هلالی باشد كه نشان دهنده ريلاكس (شل) بودن عضلات است. حتی ميان پستان بايد نقطه سانتر MLO باشد.
    1- خيلی مهم است كه compression در طول تصويربرداری انجام شود و نوک پستان بايد در اين نما نشان داده شود و همچنين قسمتی از شكم بايد قابل رويت باشد به علامت اين*كه تمام پستان در فيلد هست.
    2- برای گرفتن نمای MLO ، تكنولوژيست ماموگرافی به تيوب زاويه 60 - 30 می دهد ؛ صفحه نگه دارنده ماموگرافی كه حامل كاست فيلم يا دتكتور ديجيتال است پستان را نگه می دارد. صفحه نگه دارنده بايد با عضلات قفسه سينه موازی باشد و لبه بالايی صفحه نگه دارنده بايد هم سطح زير بغل باشد.
    3- در طی نمای MLO بيمار بايد با Stand ماموگرافی زاويه 45 درجه داشته باشد. تكنولوژيست از بيمار می خواهد كه آرنج خود را بالا برده و با دست دستگيره دستگاه را بگيرد ، بيمار كمی به طرف جلو خم می شود ، تكنولوژيست بايد بازو و پستان را بالا كشيده و قسمت وسط پستان را به طرف جلو بكشد. تكنولوژيست سپس كمپرسور را خواهد بست ، به طوری كه فقط استخوان كلاويكل نمايان باشد.
    4- پس از اينكه كمپرسور ثابت شد و تكنولوژيست اطمينان حاصل می كند كه هيچ مشكلی در فيلد تصوير وجود ندارد. سپس از بيمار پوزيشن داده شده می خواهد كه همانطور بايستد و خودش برای اكسپوز ، اتاق را ترک می كند.

    نمای (CC (Cranio - Caudal View
    در نمای CC پستان از بالا تصويربرداری می شود. اين نما هم در ماموگرافی معمولی و هم در ماموگرافی تشخيصی به عمل می آيد. در نمای CC بايد بافت غده های پستان كاملا قابل رؤيت شوند. بافت چربی نزديک عضلات پستان بايد به صورت نوارهای تيره مشخص باشد و در پشت آنان بايد عضلات قفسه سينه ديده شود. نوک پستان (nipple) بايد مشخص باشد.
    1- تـكـنــولــوژيـســت مـامـوگـرافـی ، پستـان را حداكثر cm2 بالا می آورد و ارتفاع صفحه نگه دارنده را تنظيم می كند. در نتيجه بيمار می تواند صفحه نگهدارنده را با دستش لمس كند.
    2- تكنولوژيست ، در امتداد خط ميانی پستان مورد نظر يا پشت سر بيمار می ايستد و از بيمار می خواهد كه سرش را به سمت او برگرداند. سـپـس تـكـنـولوژيست پشت و شانه بيمار را به سمت جلو برده و به صفحه نگهدارنده نزديک مـی كـنـد. تـكـنـولوژيست با دست ديگرش زير پستان بيمار را نگه داشته و آن را روی صفحه نـگـهـدارنـده مـی گذارد. پستان به طرف خود بـيـمـار چـرخـانـده مـی شـود ، در نـتـيـجـه قـسمت خارجی پستان به سمت جلو می چرخد.
    3- سپس تكنولوژيست كمپرسور را می بندد تا اطمينان حاصل كند كه هيچ قسمتی در قسمت لترال به جا نمانده است. تكنولوژيست می تواند دسـت خـود را بـر روی شـانـه بـيـمـار گـذاشته و پوست بيمار را كشيده و اطمينان حاصل كند كه هـيـچ چـيز خارج از فيلد اشعه X نيست. وقتی كـمـپـرسـور فـيـكـس شـد تكنولوژيست از بيمار مـی*خواهد تا همانطور بايستد و خودش برای اكسپوز اتاق را ترک می كند.

    نمای (ML (Medio - Lateral View
    در نمای ML از مركز قفسه سينه به سمت خارج تصويربرداری می شود. اگر نمای ابليک گرفته نـشـود ، پـوزيـشـن Medio - lateral مـمـكـن است بر *نمای latero - medial ارجحيت داشته باشد. در*نمای ML تصاوير پستان از قسمت خارجی پــســتــــان بــــه ســمــــت قــســمـــت مـــركـــز قــفــســـه تصويربرداری می شود تا ناحيه لترال (خارجی) پستـان جـايـی كه بيشترين تغييرات پاتولوژيک يافت می شود ، به فيلم نزديک تر باشد. به هر حال اگر پزشک قسمت ميانی پستان را بيشتر مد نظر داشته باشد ، نمای ML ممكن است انتخاب شود. در نـمــای ML عـضــلات ريــه بــايـد بـه صـورت باندهای روشن باريک حداقل در نيمی از تصوير ديده شود. نوک پستان بايد در تصوير ديده شود و قسمتی از شكم بايد در زير پستان ديده شود.

    پوزيشن بيمار برای نمای ML
    1- تكنولوژيست تيوب اشعه X را با زاويه لترال 90 قرار می دهد و بايد مطمئن شد كه Marker درست انتخاب شده است.
    2- تكنولوژيست ارتفاع صفحه نگه دارنده را تا حدود زير بغل تنظيم كرده و از بيمار می خواهد تا بازوی خود را به سمت جلو كشيده و به موازات صفحه نگه دارنده قرار دهد. سـپــس پـسـتــان بـيـمــار را از پـائيـن بـه سمـت خـارج كشيـده و كمپـرسـور را مـی بنـدد ، تكنولوژيست دست ديگرش را روی پشت بيمار گذاشته و بيمار را به سمت stand می*برد. اگر پستان ديگر در فيلد قرار گرفت تكنولوژيست از بيمار می خواهد تا آن را از فيلد خارج كند. در بعضی ازموارد از يک پلاستر كاغذی برای خارج كردن پستان از فيلد استفاده می شود. تكنولوژيست پلاستر را به جناق سينه بيمار می چسباند و پستان را به عقب به سمت پشت بيمار می كشد.
    3- وقتی كمپرسور ثابت شد ، تكنولوژيست از بيمار می خواهد همانطور بماند و برای اكسپوز اتاق را ترک می كند.

    نمای (LM (Latero - Medial View
    نمای LM تصويربرداری پستان از قسمت خارجی به سمت مركز قفسه است ، وقتی كه پزشک قسمت ميانی پستان را بيشتر مد نظر داشته باشد نمای LM استفاده می شود.
    1- برای نمای LM تكنولوژيست تيوب را در حالت 90 قرار می دهد. بايد اطمينان حاصل كرد كه ماركرهای صحيح استفاده شده است. ارتفاع صفحه نگه دارنده تا بالای استرنوم تنظيم می شود و صفحه نگه دارنده در بين دو پستان بيمار قرار می گيرد.
    2- تكنولوژيست از بيمار می خواهد كه بازوهای خود را بالا برده و دست های خود را روی دستگيره دستگاه قرار داده ؛ طوری كه آرنج هايش بالا قرار گيرند و همچنين از بيمار خواسته می شود چانه خود را تا جايی كه امكان دارد به سوی لبه صفحه نگهدارنده ببرد. پستان بيمار از پائين به سمت خارج كشيده می شود و كمپرسور بسته می شود. بيمار به سمت صفحه نگه دارنده برده می شود. اطمينان حاصل كنيد كه بازوی بيمار تحت فشار نيست.
    3- از بيمار خواسته می شود كه همان*طور بايستد و تكنولوژيست براي اكسپوز اتاق را ترک می كند.

    عدم استفاده از سونوگرافی ، MRI يا ديگر آزمايشات برای تشخيص سرطان پستان
    اخيـراً مـامـوگـرافـی تنهـا آزمـايشی است كه تــوســط ســازمــان FDA آمــريـكـا بـرای كمـک بـه تـشـخـيــص ســرطـان پـسـتـان در زنـانـی كـه هـيـچ عـلامتـی (مثـل تـوده) نـدارنـد توصيه می شود. ماموگرافی به تشخيص حداكثر 85% از سرطان های پستان كمک می كند و باعث كاهش 2% از مرگ و ميرهای ناشی از سرطان پستان در 10 سال گـذشتـه شـده اسـت. سـونوگرافی ، MRI و ديگر آزمـايشـات وقتـی مفيـدنـد كـه ابتـدا حـالـت غيـر طـبـيـعـی تـوسـط ماموگرافی يا معاينات فيزيكی تشخيص داده شود.
    اين آزمايشات به خاطر محدوديت هايی كه در جـدول 1 نـوشـتـه شـده اسـت ، تـوسـط FDA به عنوان اولين آزمايش توصيه نمی شود. روی هم رفته ماموگرافی حداكثر 90- 85% از كل سرطان ها را می تواند تشخيص دهد. در حالی كه اكثر قــريــب بــه اتـفــاق حــالــت هــای غـيــر نــرمــال بــا مــامــوگــرافــی قــابـل تـشـخـيـص اسـت ، قـسـمـت كوچكی از حالت های غير نرمال قابل تشخيص نيستند. بعضی مواقع يک بافت غير طيبعی قابل تشخيص نيست ؛ زيرا آن با دانسيته بافت اطرافش يكی است. هدف ماموگرافی سعی در تشخيص سرطان پستان در خانم ها است ، بدون توجه به علائم آن. اگر بيمار توده يا يک تغيير ديگری در پستـان دارد و جـواب مـاموگرافی منفی است (سرطان يا بافت مشكوک ندارد) بيمار بايد قانع شود كه پيگيری های بيشتر بايد توسط پزشک انجام شود. در موارد شبيه به اين كه توده (Lump) مشكوک نيست ، ممكن است مسئله با معاينات بـالينـی پستـان يا ماموگرافی مجدد بعد از 6 ماه بـــررســـی شـــود. گــزارش مــامــوگــرافــی مـنـفــی (Negative) نبـايـد ايـن طور معنی شود كه هيچ احتمالی برای سرطان وجود ندارد و همچنين به ايـن معنـی نيست كه پستان نرمال است. بيشتر حــــالــــت هـــای غـيـــر طـبـيـعــی تـغـيـيـــراتـــی مـثـــل كلسيفيكاسيون يا mass دارند. فقط وقتی كه آن ناحيه تغيير مهمی نسبت به ماموگرافی بيماران ديـگـر داشـتـه بـاشـد ، حـالت غير طبيعی گزارش مــــــی*شـــــود و ايـــــن دلـــيـــلـــــی بـــــرای ضـــــرورت ماموگرافی*های منظم و مقايسه آن ها با فيلم های قبلی است.



    منبع: ماهنامه مهندسی پزشکی

    #13 ارسال شده در تاريخ ۲۳-آذر-۱۳۹۴ در ساعت ۱۱:۰۱

  4. parsmedic آواتار ها
    آرشیو پارس مدیک
    Administrator
    شه‍ریور ۱۳۹۴
    0

    levin


    ممنون دکتر مهربان
    شما خودتون این مطالب رو مطالعه میفرمایید؟ آخه تکرار زیاد داشت!
    کاش مینوشتید کدام یک در ایران وجود دارد یا خیر
    و یک سوال کلی! از دستگاه های تشخیصی کدوم رو ایران خودش تولید میکنه؟!
    ممنون

    #14 ارسال شده در تاريخ ۲۳-آذر-۱۳۹۴ در ساعت ۱۱:۰۱

  5. parsmedic آواتار ها
    آرشیو پارس مدیک
    Administrator
    شه‍ریور ۱۳۹۴
    0

    Parinaz


    ممنون !لطفا برندهای معتبر رو هم معرفی کنید

    #15 ارسال شده در تاريخ ۲۳-آذر-۱۳۹۴ در ساعت ۱۱:۰۱

  6. parsmedic آواتار ها
    آرشیو پارس مدیک
    Administrator
    شه‍ریور ۱۳۹۴
    0

    مهربان


    ماموگرافی را می*توان براساس هدف مورد نظر ، به دو دسته اصلی تقسيم كرد: ماموگرافی برای بيماريابی و ماموگرافی تشخيصی.

    ماموگرافی برای بيماريابی
    در مـقــايـســه بــا مـعــايـنــه بـالينـی ، مـامـوگـرافـی مـي*تـوانـد تـعداد بسيار بيشتری از سرطان*های مهاجم پستان را كه در مراحل اوليه قرار داشته و كوچک و غيرقابل لمس هستند ، تشخيص دهد. هـمـچـنـيـن سـرطان*هايی كه از نظر ابتلای غدد لنفاوی زير بغل در مراحل مقدماتی قرار دارند نيز با اين روش ، سريع تر قابل تشخيص هستند.

    ماموگرافی تشخيصی
    در حـال حـاضـر ، عـمـل جـراحی برای تعداد زيادی از سرطان*های پستان كه در مراحل اوليه (**مــرحـلــه يــک و دو)* قــرار دارنــد ، بــه صــورت محافظه*كارانه صورت می*گيرد. به همين دليل ، ماموگرافی اهميت بيشتری يافته است ، چرا كه به وسيله آن می*توان قبل از عمل جراحی متوجه شد كه آيا كانون*های ديگری از بافت سرطانی در پستان مبتلا وجود دارد يا خير. همچنين درباره وجود يا عدم وجود ضايعه در پستان مقابل نيز اطلاعاتی به دست می*آيد.

    تصویر

    عوامل مؤثر بر كيفيت تصوير
    1- ساختمان لامپ مولد اشعه ايكس
    2- اندازه نقطه كانونی يا قسمتی از هدف كه الـكـترون*ها روی آن متمركز می*شوند. هر چه نـقـطـه كـانـونـی بزرگتر باشد، از وضوح تصوير كاسته شده و تصوير، محوتر مي*شود.
    3- فـاصـلـه نـقطه كانونی از عضو مورد نظر. هرچه فاصله كانونی از فيلم بيشتر باشد ، به علت واگرايی اشعه ، بزرگنمايی بيشتر خواهد بود.

    از عــوامــل مـهــم ديـگــر مــی*تــوان بــه جـنـس ، محتويات عضو مورد بررسی و همچنين مقدار اشعه اشاره كرد.
    پيشرفت*های تكنيكی كه در سال*های اخير حاصل شده است ، بيشتر به سيستم صفحه - *فيلم مــربــوط مــی*شــود. صـفـحــه ، پـرده*ای اسـت كـه تشديد كننده اشعه بوده و همراه با فيلم *امولسيون دوبل به كار می رود. اين تكنيک در مقايسه با روش صنعتی بدون صفحه ، دارای فوايد زير است:
    1- بهبود كنتراست و وضوح
    2- كاهش زمان قرارگيری در معرض اشعه
    3- كاهش مقدار اشعه
    4- ظهور خودكار

    عامل مهم ديگر مؤثر بر بهبود كيفيت تصوير ، وارد آمدن فشار است. با وارد آمدن فشار روی پستـان ، فاصله فيلم از آن كاسته شده و ضخامت آن در تمامی نواحی ، يكسان می*شود. همچنين حجم كل پستان به 50 تا 60 درصد حالت طبيعی كاهش می*يابد. بنابراين مقدار مورد نياز اشعه كمتر شده و ميزان جذب آن نيز يكنواخت می*شود. با اين روش ، مقدار پراكندگی اشعه و اشعه ثانويه داخل بافت پستان كاهش می*يابد. براساس نتـايـج آخـريـن تحقيقـات ، بـرای مـامـوگـرافـی صنعتـی يـک تـا چهـار راد ، بـرای تكنيک *صفحـه *-**** فيلـم 0/04 تـا 0/08 راد و بـرای زيـرومـاموگرافی 0/3 تا 0/5 راد ، اشعه مصرف می*شود.

    ماموگرافی همراه با بزرگ نمايی كانون*های كوچک
    برای اين بزرگ نمايی ، بايد پارامترهای زير را به طور صحيح و مرتبط با يكديگر انتخاب كرد:
    1- اندازه نقطه كانونی مورد بررسی
    2- ميزان قدرت تمايز ميان دو نقطه مجاور
    3- مقدار هوای موجود ميان فيلم و عضو مورد بررسی
    4- كيفيت اشعه ايكس
    5- اندازه هدف

    اين تكنيک علاوه بر اين* كه كيفيت تصوير را از جنبه*های گوناگون بهبود می*بخشد ، تصوير محل ضايعه را نيز بزرگ تر می*كند.
    مزايای اين روش ، شامل موارد زير هستند:
    1- وضوح تصوير
    2- نويز: با وجود بزرگ شدن تصوير ، مقدار نويز آن تغيير نمی كند. بنابراين نسبت به تصوير اوليه ، نويز برابر با توان دوم بزرگ نمايی كاهش می*يابد.
    3- مقدار هوا: هرگاه فاصله ميان عضو و فيلم ، بيش از 15 سانتی متر باشد ، ميزان اشعه پخش شده كاهش يافته و كنتراست فيلم افزايش می*يابد.
    4- درک تصوير: اين روش ضمن ساده تر كردن تشخيص ميكروكلسيفيكاسيون*ها روی راديوگرام ، افتراق ضايعات خوش خيم و بدخيم را آسان تر كرده و نياز به انجام بيوپسی را كاهش می*دهد.
    در كل ، كيفيت تصوير در اين تكنيک ، به مراتب بهتر از ماموگرافی استاندارد است و اطلاعات بيشتری در اختيار پزشک و پاتولوژيست قرار می*دهد اما ميزان تابش اشعه در آن سه تا چهار برابر ماموگرافی عادی است. يک سيستم برای طبقه بندی پيشرفت بيماری TNM است كه بر اساس تومور ، غده*های لنفاوی و متاستاز استوار است. اندازه و وسعت تومور در تعيين مرحله پيشرفت بيماری مؤثر است. در اين نوع رده بندی مرحله صفر تا چهار بر اساس اندازه تومور ، درگيری غده های لنفاوی و متاستاز تعريف شده است.


    T شاخص اندازه تومور است.
    TX: يعنی توموری در پستان قابل رديابی نيست.
    T0: توموری در پستان مشاهده نمی شود.
    Tis: سرطان ممكن است LCIS ، DCIS يا بيماری Paget باشد.
    T1: قطر تومور دو سانتی متر يا كمتر است.
    T2: قطر تومور بين دو تا پنج سانتی متر است.
    T3: قطر تومور از پنج سانتی متر بيشتر است.
    T4: فارغ از اندازه ، تومور خود را به ديواره سينه چسبانده و به غده لنفاوی سينه دست اندازی كرده است.


    N نشان دهنده درگيری غده های لنفاوی است.
    NX: غده های لنفاوی قابل تشخيص نيستند.
    N0: سرطان به غده های لنفاوی دست اندازی نكرده است.
    N1: سرطان به غده های لنفاوی قابل حركت زير بغل همان سمت پستان درگير دست اندازی كرده است.
    N2: سرطان به غده های لنفاوی زير بغل دست اندازی كرده است.
    N3: سرطان به غده های لنفاوی پستانی و Supraclavicular دست اندازی كرده است.


    M نشانه متاستاز است.
    MX: متاستاز قابل تشخيص نيست.
    M0: متاستازی به ساير اندام*ها مشاهده نمی شود.
    M1: متاستاز به ساير اندام*ها صورت گرفته است.

    ماموگرافی اپتيک Comfort Scan
    مـامـوگرافی اپتيک: تكنيكی جديد جهت نشان دادن ضايعات پستان در زنانی كه يافته*های تصويری مبنی بر حضور ضايعات درجه 4 تا 5 (BIRADS (Breast Imaging Reporting and Data System غير قابل لمس دارند.
    هدف اين روش آينده نگر اين است كه كارآمدی تشخيص تصوير برداری به روش جـذب نـور نـزديـک بـه مـادون قـرمز در پستان را در بيماران دارای سيستم اطلاعات و گزارش*های تصويربرداری پستان BIRADS مبنی بر درجه 4 تا 5 ضايعات غير قابل لمس بر اساس بيوپسی كه به وسيله روش*های پاتولوژی بعد از بيوپسی هسته ای يا بيوپسی اكسزيونال به عنوان مرجع به دست آمده است بررسی كند.
    پستان بيمار در وضعيتی خاص در صفحه ای از ديودهای متصاعد كننده نور قرمز قرار می*گيرد.
    نور عبور داده شده به وسيله يک دوربين CCD دريـــافـــت مـــی*شـــود. كـــل دوره 1 دقـيـقـــه طـــول می*كشد. پروسه تصويری ، تصاويری ديناميک تهيه می*كند كه در مدلی رنگی نشان داده می*شود تا تغييرات ناشی از گذران زمان در شدت نور گـذر داده شـده را (كـه بـه وسيله تغييرات فشار ايــجـــاد شــده انــد) اصــلاح كـنــد. مـنـحـنــی*هــای ديـنـامـيـک در دو گـروه طـبـقـه بـنـدی مـی*شـوند: شدت*های ثابت كاهش يابنده كه مشكوک به بــدخـيـمــی انــد و شــدت*هــای افــزايــش يــابـنـده سينوسی كه به عنوان موارد خوش خيم شناخته می*شوند. تصويربرداری نوری ديناميک پستان روشی جديد ، كم هزينه و غيرتهاجمی است كه نوع جديدی از اطلاعات را درباره فيزيولوژی ضايعات پستان ارائه می*دهد. جذب حاصله در نـتـيـجــه هـمــوگلـوبيـن و محصـولات آن اسـت ، بـنـابـرايـن نـتـيـجـه وضـعـيـت عـروقـی تومورهای پستان را نشان می*دهد.
    تصویر

    سـرطـان پـسـتـان ، بـعد از سرطان ريه دومين علت مرگ و مير به دليل سرطان در زنان است. مــامــوگـرافـی روش تـصـويـربـرداری اسـتـانـدارد جهانی جهت مشخص كردن و تشخيص دادن تـــومــورهــای پـسـتــان اســت. ســايــر روش*هــای تصويربرداری مورد استفاده در كنار ماموگرافی و معاينه بالينی ، به طور عمده سونوگرافی و MRI هستند. «سی تی اسكن» و «سنتی ماموگرافی به وسيله ماده حاجب سستاميبی» در بعضی موارد خاص مورد استفاده قرار گرفته اند ، اما به طور معمول انجام نمی گيرند.
    يک سيستم تصويربرداری به كمک نور كه تغييرات بسيار جزئی فيزيولوژيک در بافت را تشخيص دهد ، می*تواند امكانات قراردادی ارزشمندی را به تصوير برداری پستان بيافزايد. به طور كلی ، تصويربرداری اپتيک می*تواند فعاليت بافتی را به وسيله ضـربانات نور مادون قرمز با چگالی پايين ، در بافت مورد تصويربرداری نشان دهد. مجموعه ای از گيرنده*ها مقدار نور رسيده به خودشان و زمان گذر اين نور از بافت را ثبت می*كنند. اين اندازه گيری*ها ، وسعت اين مسئله كه كدام نور پراكنده شده و كدام نور جذب شده را مشخص می كند. اين تصاوير به علت تغييرات رخ داده به علت حضور خون اكسيژنه يا بدون اكسيژن ، اتفاق می*افتند.
    اطـلاعات جمع آوری شده را می*توان جهت نشان دادن ميزان اكسيژن رسانی و جريان خون منطقه مورد مطالعه ، استفاده كرد. اطلاعات فيزيولوژيک مستقيماً وابسته به ميزان رگ دار بودن تومور و نيز مقادير اكسيژن آن است و همه اين*ها به روشی كم هزينه ، غير يونيزه و غيرتهاجمی به دست آمده است. تظاهرات اصلی اين روش ، اطلاعاتی فضايی - محدود به علت انتشار ذرات نور هستند كه تصاويری دارای وضوح بالا از عروق خونی پستان به دست می*دهند و طيفی از اطلاعات را فراهم می*كند كه اجازه اندازه گيری عملی اكسيژن رسانی ، غلظت هموگلوبين و محتوای آبی و چربی بافت را مقدور می سازند. بدخيمی*ها به طور عمده دارای حجم بيشتر خون هستند در حالی كه بافت*های خوش خيم خون كمتر و نيز خون اكسيژنه كمتری دارند.
    هردو اين نشانه*ها را می*توان با روش تصويربرداری اپتيک مشخص نمود. وقتی يک طول موج منفرد مورد استفاده قرار می*گيرد ، مقدار جذب نوری كه نشان دهنده ميزان رگ دار بودن تومور است می*توان ارزيابی كرد. بنابراين ، اين تكنيک می تواند اطلاعات اضافی درباره تشخيص و مشخص كردن ضايعات پستان از طريق افزايش ميزان عروق، فراهم آورد. نواحی بافتی هيپوكسيک ، قوياً نشان دهنده حضور يک بدخيمی زمينه ای هستند.
    MRI پستان همين اطلاعات را فراهم می*آورد اما هزينه بسيار بيشتری دارد. اين روش قطعـی در بسيـاری از مطـالعـات استفـاده شـده اسـت. تصـويـربرداری اپتيک به وسيله مـامـوگـرافـی و يـافتـه*هـای سـونـوگرافی اصلاح شده است و تأييد به وسيله پاتولوژی نيز انجام گرفته است. با اين حال ، اين مطالعات به طور خاص بر روی مطالعه ضايعات غير قابل لمس پستـان بـه وسيلـه تصـويـربـرداری اپتيـک تمـركز نداشته اند.
    در مـــيــــــان انــــــواع مـــخـــتـــلــــــف روش*هــــــای تصـويـربـرداری اپتيـک پستـان كـه امروزه تحت مطـالعـه هستند ، تصويربرداری اپتيک ديناميک پستان ، روشی نوآورانه برای مشخص ساختن و تشخيص عروق در ضايعات پستان است.
    نوری نزديک به نور مادون قرمز محدوده 640 نـانـومتـر بـه وسيلـه ديـودهـای متـوسط 127 نور (LED) منتشر شده و در بافت پستان نفوذ كرده و پـخــش مــی*شــود. تـنظيـم LED جهـت بـه دسـت آوردن بيشترين ميزان شدت نور در منطقه مورد نـظـر ، بـر اسـاس مـحـل ضـايـعـه طـبـق يـافـتـه*های ماموگرافی يا سونوگرافی صورت می گيرد. يک فلش از محل نوک سينه تا منطقه مورد نظر كشيده مـی*شـود تـا مـحـل ضـايـعـه مـشخص شود. تمام تـنـظـيـمـات بـر اساس بهترين انتشار نور مادون قـرمز و بهترين ميزان جذب صورت می*گيرد. يک سيستم دوربينی سيگنال*های متصاعد شده از سـطـح پـسـتـان را دريـافـت مـی*كـنـد تا تصوير ديجيتال پستان را در زمان پروسه تصويربرداری تشكيل دهد (اندازه هر پيكسل 4763/0 ميليمتر) چندين تصوير در هر ثانيه به وسيله دوربين CCD بــرای حـدود 45 ثـانـيـه ثـبـت مـی*شـود و جـهـت درمان*های تصويربرداری بعدی استفاده شود. زمان كل پروسه صورت گرفته 70 ثانيه است.
    در پايان انجام اسكن ديناميک نوری ، سه نوع مختلـف از تصـويـر در صفحـه مـانيتـور دستگـاه نشان داده می*شود.
    بـيـولـوژی مـولكولی شامل فاكتورهای رشد عروقی است كه مسئول تكامل استرومای غير طـبـيعی عروق تومور می*شوند. تشكيل عروق جـديـد ، يـكـی از نشانه*های فعال بودن مولكول است و به دقت نمايانگر مرحله مولكولی حاضر و توانايی تهاجمی بودن ضايعات بدخيم است. تـصـويـربرداری از تشكيل عروق جديد اصولا نيازمند پروسه*های راديولوژيک تهاجمی مثل آرتـريـوگـرافـی پـركـوتـانـه پـس از كـاتتريزاسيون عروق محيطی يا آنژيوگرافی به وسيله سی تی اسكن و MRI پس از تزريق داخل وريدی يک ماده حاجب مناسب است.
    به علاوه در تمام مواردی كه يک ماده حاجب استفاده می*شود ، بايد يک رگ مناسب محيطی را تعبيه نمود كه جدا از آزاردهنده بودن موضوع ، هزينه*های اين روش*ها و نيز موارد ممنوعيت خاص مانند آلرژی يا ترس از اين روش*ها ، منجر به انجام اين پروسه*ها به گونه ای غير ايده آل شده است.

    تصویر
    اخيـراً مـامـوگـرافـی بـه روش نـوری بـه عنـوان يـک روش بـالقـوه و نـوآورانه جهت تصويربرداری و هدف قرار دادن و تشخيص و در صورت امكان مشخص كردن نوع استرومای عروقی بافت*های طبيعی و غير طبيعی به كار گرفته شده است. در موجود زنده (invivo) و در آزمايشگاه (ex vivo). مطالعات بی شماری صورت گرفته اند تا اعتبار و سهولت اين روش را بررسی و حساسيت آن را ارزيابی كنند. در موجودات زنده ، روش تصويربرداری نوری به ميزان گسترده ای در ضايعات بافت پستان به كار گرفته شده است. علت اصلی اين امر ، حجم كوچک پستان و سطحی بودن نسبی ضايعات در مقايسه با ساير ارگان*های عميق داخل شكم است. زيرا نور هرگز نمی تواند به راحتی به هدف*های عمقی نفوذ كند و هموگلوبين شدت كافی را حفظ كند. ماموگرافی اپتيک تقريباً به ميزان گسترده ای از تشعشع نور مادون قرمز (طيف 640 تا 800 نانومتر) استفاده می*كند. عروق خونی و نواحی غني از رگ ، تصاوير دارای كنتراست نوری بالا ايجاد می*كنند كه علت اين مسئله جذب افزايش نور مادون قرمز است و لذا در نهايت شكل فضايی منحصری ايجاد می*كنند. الگوريتم*های مختلف آناليز كمی تصاوير اخذ شده را مقـدور كـرده انـد (چـه استـاتيـک و چـه ديناميک) كه پايه اصلی اين*ها تخمين غلظت هموگلوبين و اكسيژن دار بودن است كه يک سری اطلاعات رنگی را می*دهد.
    امروزه تحقيقات نقش مطمئن ماموگرافی را ثابت كرده اند كه به تنهايی يا در تركيب با امكانات تصويربرداری تهاجمی يا غير تهاجمی مانند سونوگرافی يا MRI به كار گرفته شده است. اگر چه مطالعات زيادی كه بر اساس تصويربرداری نوری مادون قرمز پستان در بيماران دارای ضايعات پستان با درجه 4 و 5 BIRADS باشد وجود ندارد. اين نتايج منعكس كننده انجام تصاوير نوری بر اساس سه مرحله متفـاوت از آنـژيوژنز تومور بود. تشخيص كار سينوم داخل مجرايی بسيار سخت بود كه علت آن فاكتورهای متعددی است با ضايعه بدخيم كه به غشای پايه محدود باشد. ممكن است به طور اوليه ساختار فيزيكی را تحت تأثير قرار ندهد ، در حالی كه ضايعات مهاجم تر اين كار را می*كنند. عـامـل ديگـر احتمـالا اين است كه آنژيوژنز در مـراحـل ابتـدايـی كـارسينـوم داكتال در جا يعنی زمـانـی كـه تـومـور محـدود بـه مجرا است كمتر پيشرفت كرده است.
    نتايج اوليه تحقيقات نشان دهنده اين مسئله است كه ماموگرافی اپتيک ديناميک يک روش نوآورانه ، ساده ، قابل تحمل و عاری از يونيزه كردن بافت است كه می*تواند در كشف نواحی پستان هيپرمتابوليک و هيپوكسيک كه مشكوک به بدخيمی (توده*های غير قابل لمس در موارد 4 DCIS و 5) هستند مورد توجه قرار گيرند. با اين حــال ، بـهـبــود بـخـشـيــدن تـكـنـيــک در آيـنـده و مطالعات بيشتر مورد نياز است تا هر گونه كاربرد بالينی محتمل را شرح دهند.



    منبع: ماهنامه مهندسی پزشکی

    #16 ارسال شده در تاريخ ۲۳-آذر-۱۳۹۴ در ساعت ۱۱:۰۱

  7. parsmedic آواتار ها
    آرشیو پارس مدیک
    Administrator
    شه‍ریور ۱۳۹۴
    0

    مهربان


    مفاهيم پايه
    مــــامــــوگــــرافــــي (Mammography) از دو كــلـمـــه (Mamm(o به معني پستان و Graphy به معني نمايش بوده و در كل به معني پرتونگاري از غده پستاني يا پستان نگاري است.

    فيزيولوژی
    سرطان به عنوان يك بيماري لاعلاج مدت ها است كه فكر بشر را به خود مشغول كرده است. علم ثابت كرده است علي*رغم عدم وجود يك درمان قطعي براي اين بيماري ، تشخيص زود هنگام و به مـوقـع ايـن بـيـمـاري بـه پـزشـكـان كـمك مي*كند كه حـداقـل از پـيـشـرفـت اين بيماري جلوگيري كنند. يكي از رايج*ترين سرطان ها مخصوصاً در بين زنان سـرطـان سـينه است و از ميان روش هاي مختلف تشخيص سرطان سينه ، ماموگرافي به عنوان روشي با ميزان مقبوليت بالا بسيار رايج و متداول است.

    تصویر

    روش کار
    در مـامـوگـرافـي عـمـدتـاً از دو نوع ديد پستان را بررسي مي*كنند: ديد پهلوي جانبي و ديد انتهايي.


    MLO) Medio - Lateral Oblique): اين تصوير از يك زاويــه مـايـل گـرفـتـه مـي*شـود. در حـيـن انـجـام يـك ماموگرافي تصوير MLO از يك زاويه 90 درجه گرفته مي*شود ، چون بافت پستان را فقط مي*توان از يك چـهــارم بــالايــي بـيــرونــي پستـان و زيـر بغـل تحـت تـصــويـربـرداري قـرار داد. بـه وسـيـلـه *تـصـويـر MLO ماهيچه*هاي سينه به طور جانبي از بالا به پائين قابل مـلاحظـه هستند. در تصوير MLO شكل ماهيچه*ها بايد به صورت منحني باشند ؛ به حالتي كه ماهيچه ها در حـالـت استراحت هستند ، قسمت مياني پستان بـايـد بـه حالت برجسته باشد. در اين قسمت مهم است كه تمام قسمت*هايي كه مورد تصويربرداري قـرار مـي*گيرند ، فشرده شوند. براي تصويربرداري بيمار طوري قرار مي*گيرد كه تكنسين بتواند بافت پستان را به طور مايل بدون دستگاه قرار دهد. سپس دستگاه به طور خودكار بافت را فشرده كرده و پس از تـثـبـيــت زاويـه و مكـان ، عكـس*بـرداري صـورت مي*گيرد.


    CC) Cranio - Caudal): ايـن تصـويـر كـه از بالاي بافت پستان گرفته مي*شود ، در هر نوع ماموگرافي رايـج است. اين تصوير كل اجزاي بافت پستان را مــورد بــررســي قــرار مــي*دهــد. بـافـت*هـاي چـربـي موجود در پستان به صورت قسمت هاي تاريك در تــصـــويـــر ديـــده مـــي*شـــونـــد ، امـــا بـــه گـــونــه*اي كــه ماهيچه*هاي زيرين نيز قابل ملاحظه باشند. در اين تصوير نيز نوك پستان بايد به صورت نيم*رخ قابل ملاحظه باشد. در اين حالت تكنسين پستان را درون دستگاه قرار مي*دهد و در اين حالت فشرده*سازي بـافـت بـه صـورت افـقـي اسـت. لازم بـه ذكـر است نحوه*قرار دادن بافت در محفظه* مخصوص دستگاه و نـيـز نـحـوه *ايـستادن بيمار در اين مراحل بسيار با اهميت است.

    کاربرد ها
    ماموگرافي عمدتاً به منظور شناسايي و تشخيص سرطان پستان و نيز به منظور ارزيابي توده هاي قابل لمس و ضايعات غير قابل لمس پستان مورد استفاده قرار مي گيرد.

    تست ماموگرافي معمولا از دو بخش اســاســي تـشـكـيــل شــده اســت:

    الـف) مـامـوگـرافـي آزمـايشـي ب) مـاموگرافي تشخيصي

    ماموگرافي آزمـايشـي عمـدتاً براي افرادي به كار مي*رود هيچ نشانه* باليني مبني بر اين كه مبتلا به سرطان سينه هـسـتـنــد وجــود نــدارد. يـك آزمـايـش مـامـوگـرافـي استـانـدارد شـامل دو بخش است. به عبارت ديگر پستان را از دو ديد مورد بررسي قرار مي دهند. يكي ديد پهلوي جانبي مايل و ديگري ديد انتهايي است. مــامــوگــرافــي تـشخيصـي يـا مـامـوگـرافـي مشـورتـي روشي از ماموگرافي است كه در مواردي استفاده مي*شود كه يك غده در پستان مشاهده شده و يا يك حـالـت غـيـرطـبـيـعـي مـشـاهده شده است و نيازمند مطالعه و بررسي بيشتر است. بر همين اساس اين نوع ماموگرافي بايد متناسب با هر مورد و هر بيمار خاص باشد.

    مزايا و معايب ماموگرافی
    *تـشـخـيــص زودرس و بــه مــوقــع بـافـت*هـاي سرطاني كوچك
    *تشخيص توده*هاي موجود در پستان بيماران بالاي 50 سال
    *دز اشـعــه ايـكـســي كـه در مـامـوگـرافـي انجـام مــي*گـيــرد ، بـي*خـطـر بـوده و داراي عـوارضـي قـابـل اغماض است.
    كنتراست بالا، وضوح بالا و طراحي سيستمي براي ايجاد تصاوير دقيق با جزئيات.
    *در مـامـوگـرافـي*هاي مدرن خطر آلوده شدن بيمار به راديواكتيو بسيار پائين است و از اين لحاظ اين آزمايش يك تصويربرداري بي*خطر است.
    بعضي از بيماران به دليل احساس دردي كه در طــول مــامــوگــرافــي بـه علـت فشـرده*سـازي پستـان متحمل مي شوند ، از اين آزمايش دوري مي*كنند اما بـايـد گـفت امروزه با پيشرفت تكنولوژي و اختراع روش هاي جديد انجام ماموگرافي اين عمل كاملا بي*درد شده است. وضوح تابش پرتو هاي يون ساز X و خطر آن براي بيماران همواره مهمترين خطر در كار با ماموگرافي است كه براي حل اين مشكل به تازگي روش هايي ارائه شده اند كه از اولتراسوند يا ليزر براي ماموگرافي استفاده مي كنند.

    #17 ارسال شده در تاريخ ۲۳-آذر-۱۳۹۴ در ساعت ۱۱:۰۱

  8. parsmedic آواتار ها
    آرشیو پارس مدیک
    Administrator
    شه‍ریور ۱۳۹۴
    0

    مهربان


    CT Scan

    مفاهيم پايه

    نام اختصاري:

    Computerized Tomography Scan (CT-Scan) *

    :scan* به معني تقطيع كردن

    * :Tomography از Tomo *بـه مـعـنـي برش يا قـطـعه و graphy* به معني شكل و ترسيم است، گـــــرفـــتـــــه شـــــده اســـــت و در اصــــل بــــه مــعــنــــي تـصـويـربـرداري از بـرش هـاي قـطـع شده از يك عضو به صورت كامپيوتري است.



    فيزيولوژي

    بـــه مــنــظـــور تــشــخــيـــص بــهــتــر و راحــت تــر بـيـمـاري*هـاي مـرتبط با مغز و اعصاب و بعضي بيماري*هاي داخلي از دستگاه سي تي اسكن كه قادر به نمايش بافت هاي سخت با كنتراست بالا است استفاده مي شود.



    اجزاي دستگاه سي تي اسكن *

    يك دستگاه اسكن توموگرافي كامپيوتري از يـك تـخـت بـراي قـرار گـرفـتـن بـدن بـيـمـار ، يك گانتري كه سر بيمار در آن قرار مي گيرد، يك منبع توليد اشعه ايكس ، سيستمي براي آشكار كردن تـشعشع خارج شده از بدن ، يك ژنراتور اشعه ايـكـس و يـك كـامـپيوتر براي بازسازي تشكيل شده است.



    چگونه كار مي كند؟

    پس از اينكه بدن بيمار بر روي ميز و سر آن در گانتري قرار گرفت و شرايط دستگاه بر حسب ناحيه مورد تصوير برداري تنظيم شد، يك دسته پـرتو ايكس به صورت يك باريكه در آمده و از بـدن بيمار رد مي شود . مقداري از انرژي اشعه هـنـگـام عـبـور از بـدن جذب و باقيمانده اشعه با عنوان پرتو خروجي كه از بدن بيمار عبور مي كند توسط آشكار سازي كه مقابل دسته پرتو ايكس قـرار دارد، انـدازه گيري شده و پس از تبديل به زبان كامپيوتري در حافظه كامپيوتر ذخيره مي شود.

    ايـن مـرحـلـه چـنـد صـد يـا چـنـد هـزار بـار بسته به نوع دستگاه تكرار مي شود تا تمام اطـلاعـات مـربـوط بـه عضو مورد نظر در حافظه كامپيوتر ذخيره شود. كامپيوتر ميزان اشعه*اي را كه هر حجم معيني از بافت جذب مي كند، اندازه گيري مي كند. اين حجم بافتي را وكسل )Voxel(*مي نامند كه مشابه چند ميليمتر مكعب از بافت بدن است. *

    نمايش هر كدام از وكسل ها را بر روي مانيتور يك پيكسل )Pixl(*مي گويند. هر چه تعداد پيكسل ها بر روي مانيتور بيشتر باشد تصوير واضح تر و قابل تفكيك تر است. اعدادي را كه با توجه به مقدار جذب اشعه به هر بافت اختصاص داده مي شود، اعداد سـي* تي يا اعداد هانسفيلد مي نامند. هر چه مقدار اين اعداد كمتر باشد، بر روي فيلم سـي*تـي*اسـكـن آن قسمت طبق معيار خاكستري بيشتر به سمت سياهي تمايل دارد و برعكس هرچه عدد سي تي مثل استخوان بالا باشد تصوير به سمت سفيدي تمايل دارد. گـاهـي بـراي مـشـخـص تـر شـدن اعضايي كه داراي چگالي شبيه به هم هستند از مواد كنتراست زا استفاده مي شود كه تفاوت را به خوبي مشخص كند.



    مزاياي سي تي اسكن

    تشخيص بيماري*هاي مغز و اعصاب *

    نشان دادن موارد اورژانس بيماري هاي مغزي به دليل توانايي در به تصوير كشيدن تفاوت



    كاربرد *

    بيماري*هاي مادر زادي مانند بزرگي يا كوچكي جمجمه *

    تشخيص تومورهاي داخل جمجمه اي و خارج مغزي *

    نمايش خونريزي در قسمت هاي مختلف مغز و سكته هاي مغزي *

    تشخيص بيماري اعضاي داخل شكمي مانند كبد ، لوزالمعده ، غدد فوق كليوي *

    بررسي بيماري هاي ريه



    معايب سي تي اسكن

    هرچند تخت اسكن طوري ساخته شده كه وزني معادل 200 كيلوگرم را تحمل مي*كند اما براي بيماراني كه از اضافه وزن بيش از حد رنج مي برند انجام CT *دشوار است.

    اين سيستم در شناسايي كلسيم رسوب كرده در پيرامون عروق خوني و نيز در شناسايي پلاك ها عملكرد قابل قبولي ندارد.

    * اگربيماري داراي استنت هاي كرونري باشد اين روش نمي تواند تنگي هاي درون استنت را تشخيص دهد.

    دريچه هاي مصنوعي، ليدهاي باطري قلبي يا هر نوع جسم خارجي اطراف قلب مي تواند از كيفيت تصاوير بكاهد.

    منبع: نشریه مهندسی پزشکی شماره ۱۰۰

    #18 ارسال شده در تاريخ ۲۳-آذر-۱۳۹۴ در ساعت ۱۱:۰۱

  9. parsmedic آواتار ها
    آرشیو پارس مدیک
    Administrator
    شه‍ریور ۱۳۹۴
    0

    مهربان


    CT اسکن چیست؟
    CT یا CAT اسکن عبارتی است که برای توضیح یک آزمون با اشعه X استفاده می شود و به عنوان توموگرافی کامپیوتری یا برش نگاری کامپیوتری نامیده می شود.
    CT اسکنر به شکل یک ماشین گرد است که از تکنولوژی اشعه X پیشرفته برای گرفتن تصاویر مقطعی متقاطع از بدن استفاده می کند که به هر مقطع Slice می گویند.
    CT می تواند داخل مغز یا سایر قسمتهای بدن و ناحیه داخلی اعضایی که در آزمونهای رادیولوژی معمولی دیده نمی شود را ببیند.
    CT ممکن است تشخیص قطعی بیماری را راحت تر و با دقت بیشتر نسبت به سایر ابزارهای تصویربرداری ممکن سازد.
    وقتی بیماری ها راحت تشخیص داده شوند، بهتر هم درمان می شوند، پس CT اسکن میتواند به نجات زندگی کمک کند.




    تصویر

    آیا CT اسکن مضر و خطرناک است؟
    آزمون به خودی خود کاملاً بی درد است. از شما می خواهند که در طول آزمون آرام روی تخت CTاسکن دراز بکشید. بسته به نوع مطالعه، شما ممکن است مورد تزریق قرار بگیرید یا از شما می خواهند که مایعی بنوشید که به آن ماده کنتراست می گویند. این قسمت از مراحل ممکن است سخت باشد.
    تعداد زیادی از عوامل کنتراست شامل ید است که منجر به یک واکنش حساسیتی در بعضی افراد می شود. بیمار اگر از قبل سابقه واکنش های حساسیتی به ید یا عامل کنتراست دارد یا هرگونه حساسیتی که دارد، باید به پرستار یا تکنولوژیست بگوید.
    شما ممکن است ماده کنتراست را زودتراز CT اسکن دریافت کنید. مثل آزمون کلیه یا IVP یا قلب و یا وارد کردن کاتتر داخل رگها (آنژیوگرافی) اسکنر از اشعه X استفاده می کند برای حفاظت شما اطراف تشعشع بوسیله مواد جاذب و تجهیزاتی که اشعه X را در محدوده بیشترین انرژی نگه می دارد، استفاده می شود. چون اشعه X می تواند به جنین در حال رشد صدمه وارد کند، مطئناً باید قبل از انجام CT اسکن وضعیت حاملگی یا احتمال وجود حاملگی را به تکنولوژیست اعلام کنند.

    چه کاری باید برای آماده سازی خود قبل از آزمون انجام داد؟
    روز آزمایش: در آن روز باید از 4 ساعت قبل از وقت CT اسکن غذای جامد نخورید. همچنین می توانید در طول این زمان مایعات سبک مثل قهوه، چای، آبگوشت، سوپ ساده یا آبمیوه را در حد معقول و معمول مصرف کنید.
    مصرف غذای جامد کم و جزیی در راستای جلوگیری از داشتن معده سنگین یک اقدام احتیاطی ساده قبل از هر روش پزشکی می باشد.
    در بخش CT اسکن: برنامه ریزی کنید که حداقل 15 دقیقه قبل از وقت آزمون به آنجا بروید. این کار زمان لازم را برای انجام کارهای دفتری مربوط به آزمون در اختیار شما قرار می دهد. از شما خواسته می شود که پرسشنامه مربوط به خلاصه پرونده پزشکی خود را راجع به داروها و حساسیت و اطلاعات مربوط به بیمه خود را پرکنید.
    اگر یک CT از شکم یا لگن دارید، لازم است که شما 1 ساعت و 15 دقیقه قبل به بخشCT مراجعه کنید. از شما می خواهند که شربت کنتراست بنوشید. یک مایع که به نمایان کردن روده کوچک شما کمک می کند. بنابراین پرتوگیری می تواند بطور صحیح اسکن شما را نمایش دهد. سپس از شما می خواهند که 1 ساعت قبل از آزمون منتظر بمانید چون پرشدن معده و روده شما یک مدت زمانی را می گیرد.
    در حقیقت بسته به نوع مشکل پزشکی شما و نوع مطالعه ای که درخواست شده است، از شما می خواهند که یک بطری ماده کنتراست زا را قبل از آزمون بنوشید.
    بسته به قسمتی از بدن شما که باید اسکن شود از شما می خواهند که وسایل فلزی خود را درآورید و لباس مخصوص بیمارستان بپوشید.

    در طی آزمون چه اتفاقی می افتد؟
    تکنولوژیست شما را به اتاق اسکن راهنمایی می کند و شما روی تخت مخصوص معمولاً به پشت دراز می کشید. شما باید راحت باشید چون حرکت نکردن شما در طول آزمون خیلی مهم است. آزمون های مختلف بسته به مشکل پزشکی شما و قسمتی از بدن که باید مورد مطالعه قرار گیرد فرق می کند. رادیولوژیست یک آزمونی را طراحی می کند که مجموعاً برای تشخیص مشکل شما نیاز است.
    برای مثال اگر شکم شما مطالعه می شود، یک سری تصاویر از زیر سینه تا بالای لگن گرفته می شود. در طی این مطالعه از شما می خواهند که نفس خود را نگه دارید تا تصاویر مبهم و نامشخص نشود.
    دستگاه یک صدایی دارد و تخت ممکن است به آرامی حرکت کند. همچنین شما ممکن است صدایی را از تکنولوژیست یا دستگاه درباره نوع نفس کشیدن دریافت کنید. در قسمتی از آزمون، قبل یا در طی آزمون ممکن است مورد تزریق یک ماده کنتراست قرار بگیرید (بوسیله پرستار، تکنولوژیست یا دکتر) این کار امکان دریافت تصاویر واضح از ارگان شما را به دکتر می دهد. شما باید هر ناراحتی در طول آزمون یا بعد از تزریق دارید به تکنولوژیست بگویید.

    یک CT اسکن چقدر طول می کشد؟
    هر آزمون به مقتضیات خاص خود بستگی دارد. بنابراین اگر آزمون شما نسبت به آزمونی که قبلاً داشتید متفاوت بود یا اگر بعضی تصاویر اضافی بعد از اینکه سری اول کامل شد از شما گرفتند نباید مضطرب شوید. از شروع تا پایان تصویرگیری معمولاً 5 تا 20 دقیقه طول می کشد.

    چه موقع نتیجه را می گیریم؟
    آزمون شما باید بوسیله رادیولوژیستی که برای این نوع تصاویر دوره دیده است بازنگری شود. نتایج بصورت گزارشی برای دکتر شما قابل دسترسی می باشد. یک گزارش رسمی که به تقاضای دکتر فرستاده می شود. شما باید با دکترتان تماس بگیرید اگر میخواهید از نتیجه آگاهی یابید.

    چه کسانی نباید آزمون CT اسکن را انجام دهند؟
    بیمارانی که نباید آزمون CT اسکن را انجام دهند شامل :
    1- خانم های باردار (جنین به اشعه X کاملاً آسیب پذیر و حساس می باشد.)
    2- بیماران با سابقه آلرژی و حساسیت به مواد کنتراست زا (در صورت استفاده از مواد کنتراست زا)
    3- بیماران با علائم حیاتی ضعیف و غیر ثابت
    4- بیماران Claustropholoic یا بیمارانی که دچار هراس از مکانهای بسته و تنگ می باشند.

    #19 ارسال شده در تاريخ ۲۳-آذر-۱۳۹۴ در ساعت ۱۱:۰۱

  10. parsmedic آواتار ها
    آرشیو پارس مدیک
    Administrator
    شه‍ریور ۱۳۹۴
    0

    مهربان


    MRI

    ام*آرآی (MRI) که مخفف عبارت (Magnetic Resonance Imaging) است و تصویرسازی تشدید مغناطیسی نامیده می*شود، روشی پرتونگارانه در تصویربرداری تشخیصی پزشکی و دامپزشکی است که در دهه*های اخیر بسیار فراگیر شده*است و بر اساس رزونانس مغناطیسی هسته است.

    تشریح

    با ام آر آی می*توان در جهات فوقانی-تحتانی (اگزیال)، چپ*راستی (ساژیتال) و پس*وپیش (کورونال) و حتی در جهات اُریب و مایل تصویرگیری نمود. یک سیستم ام آر آی از سه میدان مغناطیسی استفاده می*کند:

    میدان خارجی ثابت و قوی (B0)
    میدان ضعیف گرادیانی متغیر
    میدان حاصل از پالس RF الکترومغناطیسی (B۱)

    تصویر
    (چگونگی قرار گرفتن اسپین*های هسته*ای در میدان مغناطیسی و نوسان با فرکانس لارمور)

    سیستم های امروزی

    سیستمهای ام آر آی امروزه غالباً دارای قدرت میدانهای 0.2، 1، 1.5، و 3تسلا می*باشند. در ایالات متحده آمریکا بیمارستان*ها و مراکز خدمات بهداشتی اجازه استفاده از سیستم*های تا ۴ تسلا را نیز برای یک بیمار دارند. اما از چهار تسلا به بالا صرفاً جنبه و کاربردهای تحقیقاتی دارد.

    بزرگ*ترین تولید کننده*های سیستم های ام آر آی، امروزه شرکت*های زیمنس (آلمان)، جی*ای (آمریکا)، توشیبا (ژاپن)، و فیلیپس (هلند) می*باشند.

    تاریخچه

    جایزه نوبل پزشکی سال ۲۰۰۳ به خاطر اختراع ام آر آی به "پاول لاتربر" از دانشگاه ایلینوی در اوربانا شامپاین و "پیتر منزفیلد" از انگلستان اعطا گردید. دانشمند آمریکایی ارمنی تبار، "ریموند دامادیان" همچنین از بنیانگذاران این نوع پویشگر می*باشد. ابداع این روش به دههٔ ۷۰ میلادی توسط این کسان باز می*گردد.


    تصویر
    (تصویری از آرشیو اداره ثبت اختراعات آمریکا که متعلق به ریموند دامادیان، دانشمند آمریکایی ارمنی تبار و یکی از مخترعین سیستم های نوین ام آر آی است.)

    طرز کار

    چگونگی تولید تصویر ام آر آی فرایند بس پیچیده ای است. در این روش از خاصیت ویژه اسپین*های هسته*های هیدروژنی در میدان مغناطیسی (B0) استفاده می*شود. پس از انتخاب برش، اسپین*ها تحت تاثیر میدان مغناطیسی پالس*های الکترومغناطیسی (B۱) قرار گرفته و سپس از این حالت برانگیختگی به مرور به حالت اولیه خود بازمی گردند. در هر بافتی این مدت زمان متفاوت است. بطور مثال در ۱٫۵ تسلا٫ ثابت T1 برای بافت چربی ۲۶۰ میلی ثانیه و برای بافت ماده خاکستری مغز ۹۲۰ میلی ثانیه می*باشد.

    بسته به این که چه نوع دنباله پالسی انتخاب شود، و پارامترهای مثل TE و TR چگونه تعیین شوند، می*توان با T1 و T2 کنتراست دلخواه را به تصویر کشید و توانایی ام آر آی در همین خاصیت ویژه قرار دارد. بطور مثال در یکی چربی روشن و در دیگری تاریک می*شود.

    هر برش تصویری توسط فاز و بسامد امواج دریافت شده به ترتیب در محورهای y و x کدگذاری می*گردد. برای انجام کد گذاری احتیاج به میادین مغناطیسی متغیر می*باشد که این امر به کمک آهنرباهای از نوع ابررسانا هر لحظه تولید می*گردد. اطلاعات دریافتی در فضایی داده*ای بنام فضای k واریز شده و نهایتا به کمک تبدیلات فوریه ای به شکل تصویر در آورده می*شوند.

    کیفیت تصویری ام آر آی

    معمولا بهبود کیفیت تصویری در ام آر آی را با مقیاس هایی همانند قدرت تفکیک می سنجند و معمولا بهبود قدرت تفکیک نیز با خود عواقبی همانند کاهش سیگنال مفید (SNR) به همراه دارد. اما می*توان این مشکلات را با راه حل هایی همانند استفاده از سیستم های با قدرت میدان Bo بالاتر و یا استفاده از ماده حاجب (Contrast agents) مناسب تصحیح نمود.
    تصویر
    (قلب در حال تپش با دستگاه ۳ تسلا)


    تصویر
    (نمونه تصویر ساژیتال از نوع T2)



    تصویر

    (نمونه تصویر T1 (غده سرطانی سفید رنگ از نوع لمفوما است))



    تصویر

    (توالی برش*های مغزی از بالا به پایین وزن یافته با T1)

    مقایسه

    ام آر آی از بعضی جهات برتری و از بعضی جهات دیگر نسبت به بقیه ابزار در فیزیک پزشکی ضعف دارد. در قیاس با سی تی اسکن این موارد عبارتند از:

    برتری*های ام*آرآی در مقایسه با سی تی اسکن:

    تضاد تصویری (سایه*روشن) بالاتر از سی تی اسکن
    تهیه مقاطع تصویری از جهات مختلف (از جمله اریب)
    عدم استفاده از پرتوهای یونیزان
    مانند سی*تی*اسکن موجب سخت شدن باریکه پرتوها (آرتیفکت سخت ، Beam hardening) نمی*شود.
    نقاط ضعف ام آر آی در مقایسه با سی*تی*اسکن:

    پر هزینه تر از سی*تی*اسکن، کمیاب*تر و کار با آن مشکل*تر است.
    تصویرگیری زمان بیشتری می*برد.
    وضوح تصویری کمتری دارد.
    به دلیل طولانی تر بودن اسکن*ها، آرتیفکت حرکتی بیشتری دارد.
    موجب مشکلات برای بیماران دارای اجسام فلزی در بدن خود می*باشد.
    بیمار باید در حین انجام اسکن(ام آر آی) بی حرکت باشد. حرکات غیرقابل پیشگیری مانند تنفس، ضربان قلب و پریستالتیسم اغلب تصویر را مخدوش می*سازند.

    #20 ارسال شده در تاريخ ۲۳-آذر-۱۳۹۴ در ساعت ۱۱:۰۱

صفحه 2 از 5 نخستنخست 1234 ... آخرینآخرین

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •  

طراحی شده توسط تیم نرم افزاری science.ir